"Banjir" , overstromingen in Bali
Gisteren hadden we besloten om een dagje naar Ubud te gaan en daar te gaan ' shoppen' (o.a. CD's kopen). Dat was er de eerste keer dat we er waren namelijk niet van gekomen. 's Morgens bleek Ria echter behoorlijk ziek te zijn (ze heeft al bijna een week diaree) en ze moest daarom naar de dokter. Tien minuten vanaf Padangbai richting Candidasa is er een ' Penta Medica', een internationaal ziekenhuis waar 24 uur per dag een arts aanwezig is en waar je meteen je medicijnen mee kunt nemen. Ria werd daar meteen geholpen en ze kreeg antibiotica en een zoutoplossing mee om uitdroging te voorkomen. Het was een hele opluchtig voor haar dat ze geholpen was want het duurde allemaal veel te lang. Maar ze was te zwak om mee naar Ubud te kunnen gaan. Daarom ging ik met Ketut en Angelina (de duitse vrouw die we in Sidemen hadden ontmoet) op stap.
Angelina nam afscheid van Wim en Ria en we vertrokken naar Ubud. Daar hebben we in Jalan Bisma ( het straatje waar ook Cafe des Artistes is) een bungalow voor Angela gezocht. Dat werd NICK'S HIDDEN COTTAGES, een heel mooi bungalowparkje midden in de rijstvelden en toch maar 5 minuten lopen van het centrum van Ubud. De kamer van Angela had een schitterend uitzicht over een dal waar een rivier doorheen kronkelt. Ze was er erg blij mee want alleen had ze dat nooit gevonden als ze met haar koffer door Ubud zou moeten sjouwen. We gingen met haar in IBAH koffie drinken en ook nog het pad bewandelen dat naar KLUB KOKOS loopt, het bungalowparkje waar Angela en ik al zo vaak gelogeerd hebben. Daarna namen Ketut en ik afscheid van Angelina. We zullen haar zeker missen want ze heeft echt iets toegevoegd aan onze vakantie ze is een heel opgewekte en vrolijke vrouw die heel positief in het leven staat en het is een genot om haar in de buurt te hebben. Ellen en Toine waren ook heel blij haar ontmoet te hebben.
Ketut en ik gingen na het afscheid van Angelina CD's kopen en nog wat andere dingen die je alleen maar in Ubud vindt. Daarna gingen we samen eten want we hadden intussen flink honger gekregen. Tijdens het eten heb ik lange gesprekken gevoerd met Ketut. Hij zei dat hij erg had genoten van deze dag in Ubud en ook dat hij graag Duits wilde gaan leren want hij wilde naast het Nederlands ook Duits gaan leren zodat hij met Angelina zou kunnen praten als ze weer terugkomt met haar zussen die volgende keer meegaan. Ketut is echt een heel fijn mens maar ook iemand die begrijpt wat de toeristen fijn vinden.
Na het eten reden we weer terug naar Padangbai. De hemel boven de bergen was intussen inktzwart geworden en het zou niet lang duren voordat de regen met bakken uit de hemel viel. Het werd steeds erger en langzaam maar zeker begonnen de straten vol te lopen met het water dat vanaf de rijstvelden en hellingen de straat opstroomde. Vooral op lager gelegen bruggen was het zo erg dat de motoren van de auto's stilvielen en niet meer verder konden. Even later zagen we in de rijstvelden de dijkjes doorbreken waarna het water als een kleine rivier omlaagstroomde. Wat erg voor de Balinese boeren die het land al eeuwenlang met zoveel liefde bewerken. Ketut keek zijn ogen uit want dit had hij nog niet vaak gezien. Het werd een beetje kritisch. De lucht werd zo donker dat de lichten aan moesten en de ruitenwissers van Ketut's auto konden het water niet verwerken. Op een gegeven moment zagen we het water gewoon de huizen van de Balinezen langs de weg binnenstromen. Men probeerde met emmertjes het water te stoppen maar dat lukte natuurlijk niet. Overal lagen bomen op de weg die door aardverschuivingen hun houvast verloren hadden. De putdeksel van het riool dreven rond en het vieze rioolwater spoot als een fontein de straat op. Wat een chaos, het was echt heel erg.
Toen we dichterbij Padangbai kwamen werd het minder. Hier staan meer bomen die het water vasthouden en hier is er niet zoveel plastic dat de rioolbuizen verstopt. Langs de weg zaten de Balinezen onverstoord onder een parapluie de pas gevangen vis te verkopen. Druipend van de regen zaten ze daar te wachten tot iemand hun vis wilde kopen. Ze nemen het zoals het komt. ' Alleen is wat is'
In Padangbai werden we verwelkomd door een opgeluchte en blije Ria die zich een stuk beter voelde. Haar diaree was eigenlijk meteen gestopt nadat ze begonnen was met het innemen van medicijnen en daarom waren ze tijdens onze afwezigheid toch maar naar het strand gegaan. Op dat strand, waar Maria vroeger ooit haar hele hebben en houen verloor in de branding, hadden ze genoten van het zwemmen en de zon die daar wel urenlang had geschenen. De regen was hier pas 's avonds begonnen, een uur voordat wij weer terug waren.
Vanmorgen leek voor Ria weer alles achter de rug. Ze voelde zich prima. Wim echter, had nu ook iets, een heel stijve nek, maar dat zal zo over zijn als de zon er een uurtje op geschenen heeft. Die laat echter verstek gaan. Ketut zei dat de droge tijd abnormaal lang had geduurd en dat daarom de regens die deze week begonnen zijn nu zo heftig zijn. Och...we zien wel.... alleen is wat is.
Ik ga weer stoppen met deze email en stuur jullie allemaal lieve groeten, natuurlijk vooral aan Angela die ik teeds meer ga missen. Maar goed....het is natuurlijk goed als je elkaar mist. Daarvoor is zo'n vakantie als deze prima, je leert extra beseffen wat je hebt en hoe kostbaar dat is.
Kees Smetsers
Belajar Yuk, een nederlandse stichting die arme kinderen op Bali een kans geeft op een beter leven.
In het afgelopen jaar heb ik via Rien van de Laar uit Tilburg de Nederlandse stichting Belajar Yuk leren kennen. Belajar Yuk betekent letterlijk ' laten we gaan studeren'. De stichting heeft een project in Peninjoan, een klein dorp in het district Bangli op Bali. Door de activiteiten van de stichting hebben de kansarme kinderen in dit dorp de gelegenheid gekregen om te gaan studeren en later een betere toekomst te krijgen. Een van de grotere projecten van de stichting is de bouw van een school waar de kinderen elke dag naar toe gaan en daar heel gemotiveerd aan hun toekomst werken.
Ria voelde zich niet zo goed en daarom gingen Wim en ik samen met Ketut op pad naar Peninjoan. Het was een tocht door een heel mooi stukje Bali. De weg was heel slecht en vol met diepe gaten die er waarschijnlijk al heel lang zijn want in sommige gaten groeide al weer gras. Steeds verder gingen we het binnenland van Bali in. Het leek wel of we naar het einde van de wereld reden en we waren toch wel een beetje opgelucht toen we in het mooie dorpje Peninjoan aankwamen. Na een paar keer vragen zagen we een grote vlag met het opschrift ' Belajar Yuk' hangen aan een school die ik herkende van de foto die ik van Rien van de Laar gehad. We wisten dat we naar het kantoor van de ' Kepala Desa' (hoofd van het dorp) moesten gaan, maar we gingen toch alvast maar even kijken. Daarna reden we verder nar onze eindbestemming.
Op het kantoor van de ' Kepala Desa' was een vergadering aan de gang van een overheidsfunctionaris en het hoofd van het dorp enerzijds en de hoofden van de scholen anderzijds. We haddden het niet meteen in de gaten, maar wij bleken op deze bijeenkomst de eregasten te zijn. Toen we eenmaal voor de grote groep mensen zaten begon een discussie over de vraag hoe de scholen in Peninjoan en omgeving een rol kunnen spelen in de verbetering van de hygienische omstandigheden van de plaatselijke bevolking. Tijdens deze discusie werd ik heel vaak als ' donateur' aangemerkt, terwijl ik Belajar Yuk pas ken en nog bezig ben mij te verdiepen in het antwoord op de vraag hoe ik deze mensen kan helpen. Tijdens deze bijeenkomst bleek hoe men in alle lagen van de plaatselijke bevolking heel gemotiveerd is om de jeugd een betere toekomst te geven en het algemen belang daarbij niet uit het oog te verliezen. Het is prachtig om te zien hoe deze eenvoudige mensen een samenhorigheid ten toon spreiden waar wij westerlingen nog veel kunnen leren.
Tijdens de bijeenkomst heb ik op een gegeven moment het woord genomen en allereerst mijn rerspect betuigd met hun motivatie om hun kinderen een betere toekomst te geven. Ik heb daarna ook beloofd om via mijn weblog mensen in Nederland te interesseren voor dit project. De bevolking kan hun doel zonder hulp niet bereiken, ze hebben daarbij echt hulp nodig van anderen, met name hun eigen overheid, maar ook van mensen uit andere landen die zich het lot van de kinderen in Peninjoan en omgeving aantrekken. Via dit verhaal probeer ik mijn belofte waar te maken en ik hoop dat er respons komt.
Tijdens de bijeenkomst vroegen de plaatselijke vertegenwoordigers aan de overheidsfunctionaris of het mogelijk was dat een aantal zaken gerealiseerd zouden kunnen worden, met name vroegen ze om uitrusting voor een mondhygieniste, tonnen om op school afval te verzamelen, een kast, een tafel en een stoel voor de bibliotheek van de school. Het is niet veel maar als het van de overheid moet komen zal dat lange procedure's vergen, dat is nu eenmaal zo. Deze mensen vragen zo weinig, het zou mooi zijn als er mensen in Nederland opstaan die de stichting Belajar Yuk willen helpen bij de realisering van hun projecten.
Informatie over belajar Yuk is te vinden op de website van de stichting. Het emailadres is : [email protected].
Toen Wim en ik in het busje van Ketut naar huis reden waren we moe van de lange bijeenkomst waarvan we een groot gedeelte niet hadden begrepen omdat we de indonesische taal niet voldoende beheersen, maar we hadden wel de blije gezichten van de mensen gezien en het enthousiasme toen ik beloofde een verhaal van deze bijeenkomst op mijn weblog te zetten. Het gaf ons een heel goed gevoel. We hadden er energie door gekregen. Het is echt zoals Mahtma Gandhi ooit heeft gezegd 'Als het ego(isme) sterft gaat de ziel pas echt leven'.
Lieve groeten uit Bali,
Kees Smetsers
" Los laten " op Bali.
Gisteren hebben wij in Uma Agung een heel bijzondere avond beleefd. Het was de 65e verjaardag van Wim. Het personeel van Uma Agung bungalows had het restaurant prachtig versierd met eigen gemaakte slingers van palmbladeren waar ze dehele dag mee bezig waren geweest. Toen het ' feestvarken' met Ria de treden naar het restaurant afliep werd hij gefeliciteerd door ' Dokter Putu' die hem een krans van geel/witte frangipanibloemen omhing. Daarna zong het voltallige personeel ' Happy Birthday' wat heel aandoenlijk was.
Tijdens de feestmaaltijd kwam Ketut met een heel grote verjaardagstaart aanlopen. Hij kwam speciaal voor het feest helemaal uit Denpasar waar hij de taart gekocht had. Op de taart stond ' Wim, Hartelijk Gefeliciteerd' en twee kaarsen met de cijfers 65. Ketut had ook een goede fles wijn meegebracht, tenminste dat dat hij. Op de fles stond echter met grote letters WODKA, dus het was iets heel anders dan Ketut gedacht had. Hij had het wel vreemd gevonden dat het zo'n witte wijn was, hij had niet in de gaten gehad dat het wodka was. Daarom moesten we natuulijk hartelijk lachen.
Het werd een heel luek feest waar Angelina ook bij was, ze hoort deze dagen gewoon bij ons en we zullen haar echt gaan missen als ze morgen in Padangbai afscheid van ons neemt. Toen we het daar over hadden gaf Angelina een voorbeeld van ' los laten' zoals zij dat beleeft. Ze nam een zijden sjaal in haar hand die ze vervolgens sloot. Ze draaide haar gesloten hand om en opende die waardoor de sjaal op de grond viel. ' Kijk, zei ze, nu heb ik niets meer in mijn hand, dit is dus geen los laten zoals het hoort te zijn.' Vervolgens nam ze de sjaal weer in haar hand en sloot die. Deze keer draaide ze haar hand niet om maar opende die heel langzaam. De sjaal bleef in haar hand liggen en opende zich langzaam. Het leek of er een heel mooie bloem zich opende in haar hand. ' Dat is nu echt los laten' zei Angelina, ' als je langzaam loslaat onstaat er iets moois en krijg je er iets nieuws voor terug.' Zij doet stervensbegeleiding en gebruikt dit voorbeeld heel vaak mensen die terminaal zijn, en hun omgeving. We waren onder de indruk van hetgeen ze ons liet zien want morgen moeten we haar ' los gaan laten' . We willen het allemaal eigenlijk niet maar het hoort bij het leven. Het is een levenslange les waar we steeds mee geconfronteerd worden.
Ik had in Ubud een CD van MIDORI gekocht. Angela kent die CD want we hoorden deze muziek ooit in het Puri Rai restaurant in Padangbai op Bali. Het personeel van het restaurant heeft toen de CD voor ons gekopieerd. Het is heel rustgevende muziek waar Angela en ik vaak van hebben genoten. Vanvond vroegen we aan het personeel of ze de muziek voor ons wilden afspelen. We sloten onze ogen , we voelden de wind om ons heen, we hoorden de krekels en de kikkers, we voelden de vriendschap tussen ons,........het was zo'n mooi afscheid van deze avond die we niet gauw zullen vergeten. Uit dit afscheid is weer iets moois ontstaan wat we zullen koesteren.
Ik ga deze email weer afsluiten met lieve groeten aan jullie allemaal.
Kees Smetsers
Een aardbeving op Bali.
Vannacht werd ik wakker van iets heel vreemds. Mijn bed stond te schudden en de spiegels aan de muur rammelden. Ik was nog maar half wakker en realiseerde mij niet wat er aan de hand was. Toen ik echt wakker was ' viel het kwartje'. Het was een lichte aardbeving. Het had maar een paar seconden gebeurd en vreemd genoeg maakte het geen grote indruk op mij. Dat komt misschien om dat hier in Sidemen alles rust uitademt. Ik ging weer liggen en viel meteen weer in slaap.
Om een uur of zes werd ik opnieuw gewekt, deze keer door de eerste zonnestralen die door de gesloten gordijnen mijn kamer binnen probeerden te komen. Ik schoof de gordijnen open en ging liggend onder mijn hemelbed genieten van het schouwspel dat zich buiten afspeelde. De zon was nog achter de horizon verborgen maar er schoten al heel mooi gekleurde stralen de lucht in. De hemel werd een schilderij met vele pastelkleuren. In de vallei hingen nog flarden van ochtendnevel en de rijstvelden lieten hun kleuren nog niet zien. Langzaam maar zeker veranderde het grijs van de omgeving in alle kleuren groen die er bestaan. In de verte liepen al de eerste Balinezen door de rijstvelden, op weg naar hun dagelijkse werk. Een enkeling was al bezig met een schop het rijstveld om te ploegen. Met beide benen diep in de zuigende modder moet dat een heel zwaar karwei zijn. Bij de hutjes die her en der tussen de rijstvelden staan werd al gekookt op houtsvuur en overal steeg de rook op door de rieten daken. In de verte hoorde ik het donekere geluid van een Balinese man die met een zangerige stem aan het bidden was. De krekels in de hibiscusstruiken en de cassaveveldjes achter mijn bungalow waren nog niet klaar met hun gezang en vulden de directe omgeving van mijn bungalow met hun geluid. Op het tafeltje van mijn terras waren al weer verse bloemen gezet door een van de meisjes van het park. Het is maar een detail maar dit soort dingen maken mijn verblijf hier wel een feest.
Het werd tijd om op te staan. Ik schoof de goudkleurige gordijnen van mijn hemelbed terug en ging onder de warme straal van de buitendouche staan. Vandaag moest ik er eerder uit omdat Wim vandaag jarig was. Toine, Ellen, Angelina en ik hadden afgesproken dat we bloemen zouden gaan verzamelen in de tuin van Uma Agung om daar het getal 65 van te vormen en dat op de eeftafel teleggen. Een kwartiertje later waren we met z'n allen het resultaat van ons ' werk' aan het bewonderen. Het zag er prachtig uit met al die verschillende kleuren en de wit/gele frangipani's als omlijsting. Toen Wim en Ria naar beneden kwamen werden ze met een krans van frangipanibloemen welkom geheten door ' Dokter Putu' die Wim feliciteerde met zijn verjaardag. Wim en Ria waren blij verrast en genoten van hun ontbijtafel met al die mooie bloemen. Vanavond gaan we met hen een feestje bouwen waarbij iedereen aanwezig is. Mijn wens voor Wim is dat hij samen met Ria de rust zal vinden inzichzelf en in hun relatie. Onze vakantie op Bali doet hen zichtbaar goed. Het kan een mooi begin zijn voor Wim nu hij aan de pensioenjaren is begonnen.
Toine en Ellen zijn vanfaag vertrokken naar Lovina. Waarschijnlijk zien we hen in Candidasa weer terug. Ze hebben het druk met de bouw van huis maar het was wel heel leuk dat ze hier waren. Angelina, de vrouw uit Zuid Duitsland reist overmorgen met ons mee naar Padangbai waar ze dan waarschijnlijk zelf verder reist naar Amed. We vonden het allemaal keileuk om haar hier tegen te komen. Ze heeft heel veel humor en is ook heel spiritueel. Ik denk dat Angela het heel bijzonder zal vinden om haar een keer te ontmoeten. Ze heeft beloofd om een keer in Nederland langs te komen als ze op weg is naar Engeland. Zo gaat dat....je ontmoet mensen en je neemt weer afscheid.....en sommige zie je ooit weer een keer....
Gisteren heb ik nog met Nyoman zitten praten over de verkoop van Villa Cepik. Dit mooie plekje achter Uma Agung (twee bungalows met zwembad) wordt verkocht. De vraagprijs is echter in mijn ogen relatief hoog, namelijk 120.000 euro. Dus het zal wel een tijdje duren voordat de duitse eigenaren het kwijt zijn. We zijn wezen praten met Gusti en Ida die bij deze villa wonen omdat we bij hen wilden gaan eten, maar dat ging niet omdat er nog gasten waren. Het eten bij Uma Agung is echter ook heel lekker dus dat is geen probleem. Het straatje hier is wel aan het veranderen. De broer van Nyoman heeft nu hier al drie bungalowparkjes gebouwd, Lihat Sawah 1, Lihat Sawah 2 en Lihat Sawah 3. Een daarnaast heeft hij nog een Warung gebouwd. Het zou jammer zijn als het karakter van Sidemen verdwijnt. De grondprijs schiet intussen omhoog en er is bijna geen land meer te koop, er wordt alleen nog maar verhuurd. Dat is een van negatieve aspecten van het toerisme. Wij zijn daar zelf schuldig aan.
Maar goed....ik ga deze email afsluiten met veel groeten aan jullie allemaal,
Kees Smetsers
Putu heeft de liefde van haar leven gevonden.
Toen ik vorige keer in Uma Agung Bungalows in Sidemen mij liet masseren door ' Dokter Putu' (zo noemen wij haar) vertelde Putu mij over de relaties tussen mannen en vrouwen op Bali. Zij had moeite met het feit dat Balinese mannen die getrouwd zijn er vaak een tweede vrouw op na houden. Zij zocht een man die echt respect voor haar heeft en wil niet ten koste van alles trouwen. Op dat moment toen zij dit vertelde voelde ze zich eenzaam want ze maakte zich zorgen over haar toekomst als vrouw in de Balinese samenleving. Het was heel bijzonder dat ze dit met mij deelde, voor een vouw uit Bali is dit zeker niet alledaags.
Gisteren werd ik weer voor de eerste keer gemasseerd door Putu. Zij deed het anders als vorige keer en haar massage voelde ook deze keer heel ontspannend . Tijdens de massage voelde ik dat ze mij iets wilde vertellen maar het eigenlijk niet durfde. Toen ik haar vroeg wat het was en haar gerust stelde kwam het hoge woord eruit. Zij had een vriend gevonden in een van de jongemannen die bij Uma Agung werkt en daar was ze heel gelukkig mee. Toen ik zei dat ik heel blij voor haar was liepen er tranen over haar gezicht omdat zij opgelucht was dat ik goed reageerde op haar mededeling. Ze zei dat ze een heel hechte band met Angela en mij heeft en ook met Nol, Jose, Erna en Jan, en dat ze heel blij zou zijn als deze hechte band in de toekomst in stand zou blijven. Ze kan nu haar verdriet, haar eenzaamheid en haar geluk met ons delen en dat is een bevrijding voor haar. Toen ik na de massage afscheid had genomen van Putu zag ik in haar ogen dat ze gelukkig en opgelufht was. Wat is dit mooi om mee te maken.
Bij het avondeten hebben we Angelina onmoet, een duitse vrouw die aan de Chiemsee woont in het dorpje Neuenkirchen, in het zuiden van Duitsland. Ze had eten besteld wat zij bij nader inzien niet lekker vond en toen ik mijn overheerlijke 'Grilled Fish Filet' aan haar afstond was het ijs gebroken. We hebben de hele avond met haar zitten praten over Bali en over nog veel andere dingen. Echt, het werd een heel aparte avond die we allemaal niet snel zullen vergeten omdat we allemaal ons hart openstelden en dan komt er altijd iets moois uit. Angelina zei aan het eind van de avond dat ze enorm klij was dat we haar in onze groep hadden opgenomen. Ze is heel spiritueel en ze genoot ervan toen ik haar in het duits enkele verhalen vertelde uit mijn boek ' Reizen door het echte Bali'. Dat is nu reizen...je ontmoet mensen die je nog nooit hebt gezien maar die na een enkele avond helemaal geen vreemden meer zijn, het is dan net of ze je al jaren kent.
Vanmorgen zijn we naar het huis van Toine en Ellen gaan kijken dat bijna klaar is. Het ligt aan de rand van het dorp aan de rand van de rijstvelden. Vanaf de balkons van hun huis is er een adembenemd mooi uitzicht over de rijstvelden. Wat een mooi plekje en wat een mooi huis ! Het uitzicht is echt spectaculair. Op de omslag van mijn boek ' Reizen door het echte Bali' staat een foto die ik heb genomen op de plek waar nu het huis is gebouwd. Als je de foto ziet zul je begrijpen hoe mooi het hier is.
Morgen is het feest. Wim wordt dan 65 jaar. Vanaf deze dag krijgt hij pensioen en begint aan een nieuwe fase in zijn leven. Ik hoop dat hij samen met Ria de rust zal kunnen vinden die bij deze levensfase hoort. Innerlijke rust vooral, dat is zo belangrijk in een mensenleven. Ik merk dat zelf elke keer als er om mij heen dingen gebeuren die mijn innerlijke rust kunnen verstoren. Het lukt mij steeds beter om daarvan afstand te nemen en daar ben ik blij om.
Ik stuur jullie allemaal heel lieve groeten van mijzelf, Wim, Ria, en ook van Putu die dat gisteren speciaal aan mij vroeg,
Kees
"Berdasi" (het maakt niet uit waar je bent)
Vandaag zijn we vanuit Lovina vertrokken naar Sidemen (oost Bali). Marjanne kwam nog snel even voor ons vertrek de geheugenstick brengen waarop ze haar presentatie over High5Rehab had gezet die ik ga gebruiken tijdens de bijeenkomst voor ondernemers in mijn dorp. Het was heel leuk om hier in Bali (weer) te ontmoeten. Ik hoop dat haar toekomstpannen hier in Bali werkelijkheid worden en misschien kan ik er een steentje aan bijdragen.Daarna namen we afscheid van Gerrit en Lita die ons bij Taman Lily's zo goed verzorgd hadden.
We reden via Kintamani naar Sidemen. Deze weg is niet de makkelijkste maar wel de mooiste en gaat via een bochtige weg via bergdorpjes en de vulkaan Gunung Batur weer omlaag naar de mooi vallei waarin Sidemen ligt. Voordat we daar waren passeerden we twee politiecontroles. Bij de eerste controle hoefden we niet te stoppen. Toen we er voorbij waren gereden zagen we langs de weg heel veel auto's en brommertjes staan. Ketut vertelde dat ze stonden te wachten tot de Politie weer weg was omdat ze geen rijbewijs hadden of geen zin hadden om bij de controle geld te betalen. Het is hier namelijk heel normaal dat je hier wat geld in je rijbewijs steekt als je door de Politie gecontroleerd wordt. Wel een komisch gezicht als je iedereen langs de weg ziet staan wachten tot de Politie weer weg is.
Een half uurtje verder was er weer een Politie controle. Nu moest Ketut wel stoppen en deze keer moest hij zijn rijbewijs laten zien waarin hij 20.000 rupiah had gedaan. De Politieman bleef aan de achterkant van de bus staan en controleerde daar het rijbewijs. Och...het hoort er bij.......maar het is natuurlijk wel corruptie. Ik zei tegen Ketut dat het in Nederland het zelfde is, maar dan niet zo zichtbaar. Ik vertelde hem over de bankdirecteuren die hun zakken vullen met zogenaamde ' bonussen' terwijl de bank waar zij de baas zijn zojuist gered is van een faillissement door miljarden euro's steun die afkomstig zijn van de belastingbetaler. Deze mensen leven buiten de samenleving en denken dat zij er recht op hebben, maar in feite stelen zij ook van de gewone mensen. Ik vertelde ook van de verzekeringsmaatschappijen die met slinkse trucs polissen verkopen waarvan het grootste gedeelte niet belegd wordt maar meteen in de kas van de maatschappij belandt. Oplichting heet zoiets, maar Ketut had er een heel mooi woord voor. ' Berdasi' Dat betekent letterlijk ' witte boorden criminaliteit' . Het is gewoon een slimme manier om je te verrijken over de rug van de gewone mensen. Zoveel verschil is er dus niet tussen onze zogenaamde ontwikkelde maatschappij en de samenleving hier op Bali die wij vaak ' ontwikkelingslanden' noemen. Ketut neemt het allemaal met een lach maar hij weet ook dat de Balinezen er onder lijden en door de bovenlaag arm worden gehouden zodat maar net genoeg hebben om te kunnen leven. Des te meer verdient het bewondering hoe zij hun levensfilosofie van ' geven' in stand houden....
In Sidemen reden weer de prachtige vallei binnen waar Uma Agung Bungalows zijn gelegen. Het is een mijn favoriete plekjes op Bali maar het is wel jammer dat de vallei langzaam vol wordt gebouwd met bungalows voor de toeristen. Ik weet het....ik werk er zelf aan mee door hier als toerist te komen. Ik kan alleen maar hopen dat het karakter van de samenleving niet verandert. Ook hier is er maar een kleine groep mensen die van deze ontwikkeling priofiteert. De gewone mens die in de rijstvelden werkt zal er weinig van merken. Er komt wel steeds minder grond beschikbaar voor de bevolking die er zijn rijst op moet verbouwen. En dat kan op de duur een probleem worden. Toch geloof ik dat Bali zal blijven zoals het is. Zolang ik er kom zijn de mensen niet veranderd. Ze zijn altijd even levenslustig, creatief en gastvrij gebleven. dat is de reden waarom ik steeds terug ga naar dit mooie eiland.
In Uma Agung bungalows werd ik welkom geheten door Wayan en ' Doctor Putu' , de jonge vrouw die zo goed masseert en die haart hart voor ons geopend heeft. Het deed mij echt veel om haar hier weer te zien. Zij heeft iets bijzonders wat ik niet kan omschrijven. Angela, Nol, Jose, Erna en Jan, weten wat ik bedoel want zij waren er ook bij toen zij vorige keer huilde omdat wij weer vertrokken. Echt heel bijzonder om zoiets mee te maken.
Ellen en Toine uit Waalwijk zijn er ook. Deze week gaan we naar hun nieuwe huis kijken. We zijn er al langs gereden en het ziet er echt prachtig uit. Het uitzicht dat zij straks hebben staat op de voorkant van mijn boek ' Reizen door het echte Bali' . Als je die foto ziet dan kun je je voorstellen hoe mooi het hier is. We gaan er vier dagen van genieten...
Ik stuur jullie allemaal heel veel groeten,
Kees
Dolfijnen in Lovina
Vanmorgen werd ik om 5.15 uur gewekt door de Balinese jongeman die ons naar de dolfijnen zou brengen. Ik schrok wakker want ik had er niet op gerekend dat hij zo vroeg zou komen. Normaal worden we om 5.45 uur gewekt als we naar de dolfijnen gaan. Het was nog doodstil in het tuintje en de sterren stonden nog aan de hemel. Even later liepen Wim, Ria en ik over het straatje bij Taman Lily's richting het strand waar de catamaran op ons lag te wachten. Ketut hadden we maar laten slapen. Hij had beloofd dat hij deze keer wel mee zou gaan maar als we er over praatten werd hij al zenuwachtig. Hij kan namelijk niet zwemmen en durft echt niet de zee op. De vorige keer had hij gezegd dat hij ziek was en toen we terug kwamen was hij op een wonderbaarlijke manier ineens genezen. Dit smoesje kon hij deze keer niet gebruiken dus hij hield zich muisstil toen we langs zijn kamer kwamen. Hij geniet wel van de twee dagen hier in Lovina. We hebben een kamer bij Taman Lily's voor hem gehurd zodat hij ook twee dagen vakantie heeft en dat vindt hij keileuk. Hij verdient het want hij doet heel veel om ons het naar de zin te maken.
Toen we met de visser langzaam de zee opgingen begon de hemel boven het strand en de omringende bergen al rood te kleuren. We waren veel vroeger als anders en daardoor konden we het spectaculaire schouwspel van de zonsopgang helemaal meemaken. De zee was zoals altijd heel rustig maar desondanks was Ria een beetje bang en wit om haar neus. Ze heeft kennelijk geen zeebenen.We waren de enige catamaran die op zee was en dat is veel leuker dan dat je met een armada catamarans achter de dolfijnen aanjaagt. Na een kwartiertje zagen we de eerste dolfijnen en even later was ons bootje omringd door spelende en springende dolfijnen. Omdat we de enige waren was het doodstil en konden we de geluiden van deze mooie dieren heel goed horen. Ze gleden sierlijk door het water of sprongen met een lange boog door de lucht. Eentje vloog een heel eind horizontaal boven het wateroppervlak en maakte intussen een driedubbele draai om zijn as voordat hij weer in zee belandde. Een adembenemend schouwspel. Echt, dit is helemaal anders dan de drukte die we hier op zee gewend zijn als we naar de dolfijnen gaan kijken. Na een half uur kwamen er meer boten en was de rust verdwenen. Wij hadden onze mooie momenten echter al gehad. We bleven nog even kijken naar de scholen dolfijnen die achter grote zwermen tonijnen aanjoegen. Overal vlogen de zilverachtige tonijnen door de lucht. Ze probeerden te ontsnappen aan de dolfijnen. Zo is de natuur, we konden het hier mee beleven. Intussen was de zon al een stuk hoger aan de hemel geklommen. Het werd warm en we strekten ons languit op de catamaran en genoten van de zeelucht en de ruimte om ons heen. We moesten nog heel hard lachen toen we een catamaran zagen met het opschrift ' ERNA - JAN ' . Echt waar !. Niet te geloven ! Zo.....Jan Kuppens....heb je hier je geld geinvesteerd ? Dat heb je nooit tegen ons verteld. Ik heb een foto van de catamaran genomen en zal het bewijs thuis laten zien. Wel heel komisch op dat op het bootje te zien staan.....
We zijn nu weer terug bij onze kamers in Taman Lily's. Ik ben meteen nog even naar de duitse bakker geweest om appelgebak en apfelstrudel te gaan halen want we gaan dadelijk naar Wilkey en Kitty Riupassa, mijn vrienden van de Banda eilanden (Molukken) die hier samen met hun zoon Balto en diens vrouw Heidi wonen. Ik verheug mij op het weerzien met hem.
We gaan voor de middag want het is hier veel warmer als in Ubud en Belimbing. Wat het telefoneren betreft: het is Wim nu gelukt om naar huis te bellen. Dus als er iemand contact wil leggen kan dat het beste via het telefoonnummer van Wim. Zo, nu stop ik er weer mee. Allemaal hartelijke groeten van ons,
Kees
Ons bezoek aan High5Rehab in Lovina op Bali.
Vanmiddag zijn we op bezoek geweest bij het project van High5Rehab, de Nederlandse stichting die kwetsbare Balinese kinderen via operaties, revalidatie en fysiotherapie weer een kans geeft op een betere toekomst. Het is een project dat in het verleden diepe indruk op mij heeft gemaakt. Daarom heb ik het boek ' Reizen door het echte Bali' geschreven en de opbrengst van dit boek bestemd voor het project van deze stichting.
Wij werden welkom geheten door Marieke en Marjanne, twee geweldige vrouwen die een deel van hun leven aan dit project geven. Tijdens de rondleiding die wij van hen kregen ontmoette ik June, een meisje dat geboren is in Yogyakarta op Java. Ik vroeg mij af hoe zij hier terecht is gekomen. Het antwoord kreeg ik van June zelf. June is gehandicapt aan armen en benen en is heel klein van postuur, maar ze heeft een heel sterke wil. Toen ze van iemand hoorde dat gehandicapte kinderen geholpen worden op het project van High5Rehab in Lovina was zij op de bus gestapt en had de lange reis per nachtbus(sen) gemaakt van Yogyakarta naar Lovina en stond een paar dagen later bij High5Rehab op de stoep. Ongelooflijk dat iemand met een dergelijke handicap dit aan heeft gedurfd. Zij heeft blijk gegeven van een sterke wil en een groot doorzettingsvermogen. Nu trof ik haar aan terwijl zij op het project van High5Rehab achter een naaimachine mooie dingen aan het maken was. Geweldig was zij presteert ondanks haar misvormde handen en voeten. Zij straalde zoveel 'power' en levenslust uit, echte het raakte mij diep. Wat een geweldig voorbeeld wat iemand met een handicap kan bereiken als de wil heel groot is. Fantastisch dat zij op het project van High5Rehab een kans heeft gekregen. Echt, dit zou iedereen moeten zien......
Onder de indruk van het bezoek reden we terug naar Taman Lily's, ons logeeradres in Lovina. Onze koffers waren een stuk leger geworden omdat we de looprekjes voor de kinderen van High5Rehab hadden afgeleverd (Bedankt Mirjam dat je ze aan ons hebt meegegeven, de kinderen op het project zullen er veel gebruik van maken). Het was zo mooi om te zien hoe de kleine kinderen fanatiek bezig waren om hun doel te bereiken waarnaar ze streven, eindelijk te kunnen lopen. Grote bewondering hebben wij voor Marieke en Marjanne en hun Balinese medewerkers. In de toekoimst zullen zij het werk van Marjanne en Marieke overnemen en ' dan is de cirkel helemaal rond.'
We hadden bij de 'Bakery' in Lovina lekker appelgebak gekocht en dat kwam goed van pas want Marjanne had ons uitgenodigd om haar huis te gaan bekijken. We werden hartelijk door Marjanne en Putu (haar vriend) ontvangen. Wat een mooi huis hebben ze gebouwd ! In een heel rustige omgeving, niet ver van het project van High5Rehab, gaan deze twee jonge mensen hun toekomst opbouwen. Echt een heel mooi plekje waar ze trots op mogen zijn. De vader van Putu kwam ook even kijken. Wat een lieve man en wat lijkt Putu veel op hem. We werden uitgenodigd om ook even bij de ouders van Putu op bezoek te komen en even later zaten we bij hen op het terras. De moeder van Putu heeft haar heup gebroken maar kwam er toch bijzitten. Een heel lieve vrouw met een zacht gezicht en prachtige ogen. Ze had pijn, dat was goed te merken, maar ze straalde ook blijdschap uit om ons bezoek. Echt, het deed mij heel veel om bij deze lieve mensen te zijn en mij verbonden te voelen met hen. Er was geen afstand, helemaal niet. Onze gevoelens waren dicht bij elkaar. Het was een speciaal moment, zo'n moment dat je alleen maar vindt in het ' echte Bali' . Ik kan het niet uitleggen, maar dit gevoel gaat diep naar binnen. Het is een kado, het is heel bijzonder....
Nadat we waren uitgezwaaid reden we terug naar Taman Lily's. We gingen eten bij het Seabreeze Restaurant. Dit is het restaurant waar Lieke en Sylvia goede herinneringen aan hebben. De band waarmee zij zo'n leuke momenten hebben beleefd was er weer, alleen de knappe zanger ontbrak. De sfeer was weer heel fijn. We zaten aan het strand onder overhangende bomen en genoten van de ' jaren 60' muziek die de band speelde. Het eerste nummer was ' Brown Eyed Girl' van Van Morrison. Wim had dat nummer voor Ria aangevraagd. Ja....het werd een romantische avond.
Morgenvroeg gaan we naar de dolfijnen kijken en daarna wil ik mijn vriend Wilkey van de Banda-eilanden bezoeken die hier naar toe is gevlucht toen er in 1999 onlusten uitbraken tussen de christenen en moslems op de Molukken. Wilkey is alles verloren maar heeft hier een nieuwe toekomst gevonden samen met zijn vrouw Kitty. Het verhaal over Wilkey is te vinden in mijn boek ' Reizen door het echte Bali'. Ik verlang er naar om Wilkey weer te ontmoeten want hij en zijn vrouw hebben een plaats in mijn hart.
Ik stuur jullie allemaal lieve groeten.
Kees Smetsers