De Regentenhoeve in Biest Houtakker, een plek om echt te genieten.

Als je mij vraagt wat ik het liefste doe, dan is mijn antwoord "hardlopen door de mooie natuur in Brabant" . Ik ben weliswaar bijna 80 jaar, maar dat had tot nu toe weinig invloed op mijn hardloopactiviteiten. Totdat ik een paar maanden geleden een open hart operatie moest ondergaan, die gevolgd werd door diverse complicaties. Ruim twee maanden lang kon ik niet meer hardlopen en mijn conditie daalde tot het minimum. Nu is er eindelijk "licht aan de horizon" gekomen en kan ik weer heel voorzichtig gaan proberen om mijn conditie op te bouwen. Hardlopen gaat nog echt niet, dus ben ik begonnen met korte wandelingen en tochtjes op de elektrische fiets van mijn partner Angela. Dat doe ik nu twee weken en langzaam maar zeker kan ik de afstand uitbreiden. Mijn favoriete route is het fietspad langs het Wilhelminakanaal naar de Trappistenklooster in Tilburg.

Tijdens een van mijn eerste fietstochtjes langs het Wilhelminakanaal kwamen Angela en ik bij de brug van Biest Houtakker langs een terras met de naam REGENTENHOEVE. Het was nog net geen 10.00 uur, maar we hadden al zin in een cappuccino. Dus parkeerden we onze fietsen bij het terras en zochten een plekje in de zon uit. Even later kwam gastvrouw en eigenaresse Mariska Intven ons de bestelde cappuccino brengen. Die ging vergezeld met een heerlijk likeurtje met slagroom en dat krijg je echt niet overal. We voelden ons meteen thuis op het terras van de Regentenhoeve en daar droeg de gastvrije ontvangst van Mariska zeker toe bij.

Om een lang verhaal kort te maken, in de weken die volgden zijn we vaker naar dit terras teruggekeerd. We hebben er ook een paar keer geluncht en toen genoten we van een overheerlijke salade carpaccio en dito salade zalmforel met gamba's. Echt een goede keuken hebben ze daar ! Daarbij komt dat het terras bij de grote speeltuin een superfijne plek is om een uurtje te relaxen en dat geldt zeker voor de ouders, die hun kinderen zien spelen.

Tijdens mijn laatste bezoek aan het terras van de Regentenhoeve kwam ik tot de conclusie dat dit restaurant / terras / speeltuin het verdient dat zij een aanbeveling krijgen. Ik heb tot nu toe alleen maar goede ervaringen gehad op deze mooie plek aan het Wilhelminakanaal. Mariska en haar medewerkers hebben in korte tijd een heel mooi bedrijf opgebouwd. Ik durf de Regentenhoeve daarom met een gerust hart aan te bevelen.

Hier zijn de relevante gegevens van de Regentenhoeve:

Naam: Regentenhoeve

Adres: Biestsestraat 101, 5084 HT Biest Houtakker

Telefoon: 013-2075870

Website: www.regentenhoeve.nl

Email: [email protected]

Openingstijden: 10.00 - 21.00 (op maandag gesloten)

Hartje Oirschot, een Bed and Breakfast met een warm hart.

Hartje Oirschot

Ik ben geboren in het dorp Spoordonk, dat hoort onder de gemeente Oirschot. Op de boerderij van mijn ouders ben ik 72 jaar heel gelukkig geweest. Ik leefde daar in eenvoud op het platteland, dichtbij het unieke natuurgebied "Landgoed Baest". Voor mij was het een voorrecht om op het platteland te mogen wonen, want ik houd niet van de drukte van een stad. De basis van het leven is naar mijn mening echt in de natuur te vinden en niet in de verleidingen van een stad. Daarom ben ik mijn ouders heel dankbaar dat zij mij de kans hebben gegeven om op te groeien tussen de bossen en weilanden, die ons huis omringden. Natuurlijk vond ik het ook leuk om naar het marktplein van Oirschot te gaan, waar eeuwenoude huizen en een indrukwekkende basiliek mij terug in de tijd lieten gaan. Het historische centrum van Oirschot is heel goed bewaard gebleven en daardoor is het echt een van de mooiste dorpen van Brabant. Als je daar wandelt door de stille straatjes en steegjes waan je jezelf in lang vervlogen tijden. In de zomer is het er drukker en zijn de terrasjes van de restaurants vol met dagjesmensen, die genieten van de sfeer in het centrum van dit mooie dorp. Oirschot is zeker een dorp om steeds weer terug te keren.

Een perfect adres om iets te vieren.

Deze week zou ik 79 jaar worden en omdat ik dat een héél mooie leeftijd vind, besloot ik om er iets bijzonders van te maken. Ik woon sinds vijf jaar in Middelbeers, waar ik ook weer een mooi plekje heb gevonden, maar ik wilde mijn verjaardag deze keer weer vieren in mijn geboortedorp Oirschot. Ik wist dat daar twee mensen waren begonnen met een Bed and Breakfast, die de naam "Hartje Oirschot"had gekregen. Ria en Marc, zo heten ze, zijn twee mensen die net als ik een warm hart hebben voor de natuur. Daarom wilde ik samen met mijn partner Angela als een van hun eerste gasten een nachtje in "Hartje Oirschot" gaan logeren. Ik was Ria en Marc al vaker tegen gekomen tijdens hardloopevenementen en wandelingen naar Den Bosch in de maand mei. Ria is een hardloopster en Marc had ons ooit met zijn tractor opgehaald toen wij samen met Ria en de Bali Runners naar Den Bosch waren gewandeld.

Ria en Marc zijn echte avonturiers.

Toen wij bij "Hartje Oirschot" welkom werden geheten door Ria en Marc zagen we de tractor en de oude truck staan, waarmee Ria en Marc avontuurlijke tochten door Europa hebben gemaakt. Helemaal naar het hoge noorden en ook naar het zonnige zuiden. Ze gaan geen enkele uitdaging uit de weg en zijn zelfs met de tractor naar Engeland geweest. Met een "Pipo" wagen achter hun tractor het avontuur tegemoet. Het waren allemaal avontuurlijke vakanties.

Hartje Oirschot: warm, sfeervol en romantisch.

En nu hebben ze een prachtige Bed and Breakfast, die het resultaat is van de "gouden handjes" van Marc en de creativiteit van Ria. Toen Angela en ik voor de eerste keer "Hartje Oirschot" binnengingen, waren we onder de indruk van de warme, sfeervolle en romantische sfeer, die het huis ademt. Ria en Marc hebben echt iets heel moois gemaakt. Ze hebben bij de bouw en inrichting zoveel mogelijk gebruik gemaakt van duurzame producten. Het hergebruik van materialen en energiezuinige oplossingen is in het hele huis terug te vinden. Het is ook echt een heel huis met een grote woonkamer en keuken, een ruime badkamer met inloopdouche en een slaapkamer die uitnodigt om weg te dromen. De verlichting en dakramen kunnen allemaal elektrisch worden bediend. De SMEG-koelkast is een plaatje, die zou zo in mijn eigen huis mogen staan. Echt, ik weet zeker dat elke gast zich hier helemaal thuis zal voelen.

Een bed om in weg te dromen.

Nadat Angela en ik 's avonds heerlijk (maar wel veel te grote porties) hadden gegeten in het Italiaans restaurant "Tavelino" , dat maar 5 minuten van "Hartje Oirschot" af ligt, was het tijd voor een spelletje "Kezen". Daarna gingen we met een veel te volle maag slapen en dat lukte daardoor in eerste instantie niet goed. Het bed was echter heerlijk en uiteindelijk vielen we in slaap.

Een heerlijk, gezond ontbijt.

De volgende morgen kwamen Ria en Marc de tafel dekken voor het ontbijt, Daar hadden we voor gekozen op het formulier dat we hadden ingevuld voor de keuzemogelijkheden van het ontbijt. Als ik een beoordeling zou moeten geven voor het ontbijt dat Ria en Marc voor ons serveerden, dan werd het zeker een tien met een griffel. Wat een ongelooflijk lekker en gezond ontbijt was dat ! Heerlijke warme desembroodjes van Niels, een warme bakker uit Oirschot. Yoghurt met vers fruit en muesli van een van de kleine winkeltjes in het centrum van Oirschot. Kip uit de oven en amandelpaté. Allemaal even lekker en bijna allemaal streekproducten. Echt een supergoed begin van de dag.

Er is hier zoveel te zien en te beleven.

Toen we een uur later afscheid namen van deze twee lieve mensen wisten we één ding zeker. "Hartje Oirschot" is gemaakt door mensen met een warm hart voor de medemens, voor de natuur en voor het milieu. Ze verdienen het echt dat hun Bed and Breakfast een succes wordt en dat heel veel mensen hun kleine paradijsje als uitgangspunt zullen gaan kiezen voor hun ontdekkingstochten door het historische centrum van Oirschot en de prachtige natuurgebieden Landgoed Baest, De Mortelen, Kampina en Landschotse Heide, die allemaal binnen 10 kilometer van dit dorp liggen. Ik kan deze Bed and Breakfast echt aan iedereen aanbevelen.

Contactgegevens.

De contactgegevens zijn:

Hartje Oirschot

Kanaalstraat 23, 5688 EJ Oirschot, Nederland

Telefoon: 0031-6-19872721

Email: [email protected]

Tenslotte merk ik nog op dat parkeren heel eenvoudig is omdat er een gratis parkeerplaats ligt langs "Hartje Oirschot" . Daar is ook een oplaadpunt voor een elektrische auto. Er is gratis WIFI en de Bed and Breakfast is rolstoelvriendelijk.

Kees Smetsers

Een spannend avontuur op Ibiza

Een spannend avontuur op Ibiza.

Een jaar of 10 geleden ben ik naar Ibiza geweest en heb daar gelogeerd in een appartement in het stadje Portinatx. Deze plaats ligt aan een paar heel mooie baaien in het noorden van het eiland Ibiza. Destijds was dat een bewuste keuze, omdat ik geen zin had in de drukte van het zuiden en westen van Ibiza, waar de meeste "party liefhebbers" naar toe gaan.

Deze keer had ik samen met Angela opnieuw gekozen voor een verblijf in Portinatx en ook voor de huurauto was de keuze gevallen op Sunny Cars met een volledige verzekering tegen eventuele schade. Na de aankomst met Ryanair werden we met een shuttlebus naar het verhuurkantoor van GOBYCAR (tegenover het vliegveld) gebracht, waar we een splinternieuwe Hyundai i20 kregen. De rit van het vliegveld naar Portinatx duurde niet zo lang, wat dat was maar 40 kilometer. Onderweg zagen we hoe dor en droog Ibiza in juni al is.

Portinatx heeft twee heel mooie baaien, te weten Platje s'Arenal Gros en het wat kleinere Platja s'Arenal Petit. Het zijn baaien met kristalhelder water, waarvan de kleuren naar gelang het moment van de dag veranderen in azuurblauw, groen en turqoise. Echt een heel mooi plaatje dat wordt omgeven door het groen van de pijnboombossen, die Portinatx omringen.

In Portinatx kregen we van een vriendelijke "Jorge" de sleutels van appartement 5B van het complex ES GROP APARTAMENTOS. Dat bleek het hoogste appartement te zijn van het gebouw met een heel groot dakterras en en werkelijk schitterend uitzicht op de baai van het strand s'Arenal Petit. Echt een van de mooiste uitzichten, die ik ooit in mijn leven heb gehad. Dat maakte de krakkemikkige kitchenette van het appartement helemaal goed. Het appartement Es Grop staat gewoon bijna op strand. Via 70 (!) trappen waren we bij het goudgele strand, dat altijd schoon was en waar we ontzettend fijn konden zwemmen. De bodem van helder wit zand loopt daar heel langzaam af en het water is er echt glashelder. Onderweg kom je heel veel vissen tegen, die niet schuw zijn. Toen we wat brood mee namen aten ze uit onze handen en begonnen zelfs aan onze vingers te knabbelen.

Het was weer echt heel fijn in Portinatx, waar we beneden aan het water in een tafeltje aan het strand heerlijk konden eten. We voelden ons prima en maakten in de daarop volgende dagen mooie tochtjes door het noordelijke gedeelte van Ibiza, waar we door de stadjes Sant Gertrudis en Sant Joan de Labritja slenterden.

Wat is er veranderd op Ibiza ?

Het leven op Ibiza is een stuk duurder geworden. Dat heeft onder andere te maken met de komst van de rijken der aarde, die met een goed gevulde beurs en een groot jacht in de baaien van dit mooie eiland liggen om hun rijkdom te laten zien. Op het eiland zelf zijn er heel veel prachtige villa's gebouwd en de restaurants zijn vaak chique "lounges" geworden, waar je tegen betaling van tientallen euro's liggend op loungebedden de dag door kunt brengen. Een etentje in dergelijke restaurants kost een vermogen. Een hoofdgerecht van vis kost bijna overal veel meer dan in Nederland. En toch zitten alle chique restaurants daar vol, het leek wel of alle rijken van de wereld hier waren samen gekomen. De (oude) hippies zijn verdwenen, in plaats daarvan zijn er nu heel veel mensen met veel geld en een groot ego gekomen en die hebben hun plaats ingenomen.

En dan de stranden, wat is daar ook veel veranderd. Het leek wel één grote catwalk, waar alle strandgasten zich kennelijk beschouwden als de sterren op deze aardbol. Het meest verbazingwekkend vonden we de "influencers" . We wisten natuurlijk wat deze vrouwen en mannen doen en hoe ze leven, maar hier werd het voor onze ogen uitgebeeld.

Op een gegeven moment kwam een redelijk uitziende vrouw van een jaar of 40 voorbij met een strandbedje dat veel te klein voor haar was. Zij droeg ook een badeendje en een schepje. Ze legde haar mobiele telefoon strategisch neer, zodat ze zichzelf kon filmen en ging toen op haar buik liggen. Vervolgens begon ze als zeehondje met haar armen en benen in de lucht te bewegen in de richting van haar mobiele telefoon. Daarbij vertelde ze een verhaal voor haar "volgers" en probeerde daarbij zo mooi mogelijk te zijn. Als ik niet beter wist, dan zou ik gedacht hebben dat ze helemaal gek was geworden. Komisch was het ook.

En dat ging zo de hele dag door, overal op het strand stonden mooie en ook niet mooie mensen zich te filmen en heel veel moeite te doen om er stralend uit te zien. Jonge meisjes en vrouwen, maar ook mannen, ze waren allemaal met hun uiterlijk bezig. Hun billen, lippen en ogen waren al met botox gevuld of opgelift. Wat een schijnwereld ! Na een tijdje besteedden we er geen aandacht meer aan en genoten met volle teugen van het zwemmen en het heerlijk heldere water van de baai.

Na bezoeken aan de dorpen Sant Joan de Labritja en Sant Gertrudis gingen we op vrijdag 20 mei naar de grot "Cova des Culleram" in de buurt van de badplaats Cala Sant Vincent. We parkeerden onze auto bij het begin van het grindpad dat naar de grot zou leiden en liepen de berg op. Honderd meter van de grot moesten we weer afdalen over en pad met rotsen en toen kwamen bij de grot waar een vriendelijke man met de naam Dani ons wat uitleg gaf over de grot. Toen we naar binnen gingen bleek de grot niets voor te stellen en daarom gingen we weer snel naar buiten. Op het stenen trapje bij de uitgang verloor Angela plotseling haar evenwicht en viel achterover op de stenen. Ze had zoveel pijn aan haar pols en rug dat ze niet meer op kon staan.

Eigenlijk wist ik op dat moment al dat onze vakantie op Ibiza hier eindigde....

Wat daarna volgende is een avontuur op zich....

Dani, de bewaker /gids bij de grot, belde meteen het alarmnummer 112 en toen gebeurde er iets wat bijna op een wonder leek. Binnen een kwartier stond er boven op het rotspad, honderd meter van de grot, een gele ambulance met twee hulpverleners die snel afdaalden en Angela onderzochten. Het vermoeden van een gebroken pols werd door hun bevestigd. Terwijl zij bezig waren kwamen 5 minuten later boven twee brandweerauto's aanrijden met 7 "bomberos" (brandweermannen). Zij daalden ook af naar de grot en begonnen met het stabiliseren van Angela op een brancard. Het waren allemaal sympathieke en ook nog eens knappe jonge mannen met baarden. Dat was dus voor Angela een geluk bij een ongeluk. Nadat ze Angela goed gestabiliseerd hadden begonnen ze met het dragen van Angela over het rotsachtige pad naar boven. Het was een indrukwekkend gezicht om de zeven sterke mannen Angela op de brancard naar boven te zien dragen. Wat een helden zijn dit en ook de twee hulpverleners die de brandweermannen assisteerden.

Angela werd in de ambulance gelegd en toen begon de rit over de haarspeldbochten van de berg naar het ziekenhuis "Can Misses" in Ibiza stad. Ik kon de ambulance niet volgen want ik wilde niet riskeren dat ik veel snelheidsboetes zou krijgen. In het ziekenhuis werd ik verenigd met Angela. Er werden foto's gemaakt en daaruit bleek dat de pols gebroken was maar ook dat er gelukkig geen fracturen waren in het heup- en bekken gebied. Het zetten en gipsen van de pols deed veel pijn en daarom kreeg Angela pijnstillers.

Na de zes (!) uur durende behandelingen in het ziekenhuis werd Angela met veel pijn in onze huurauto gereden en konden we weer terug naar ons appartement in Portinatx. Toen we daar aangekomen waren gingen we contact leggen met de ANWB Alarmcentrale. Toen onze teleurstelling en verbazing kregen wij te horen dat repatriëring niet mogelijk was, zolang Angela niet zelfstandig kon lopen. We moesten maar daar blijven totdat Angela weer zou kunnen lopen, ook al zou het weken kunnen duren. Dit antwoord was een grote teleurstelling voor ons. Gezien het voorgaande zijn we daarna drie dagen op onze kamer gebleven, tot de dag dat we naar Es Cana zouden gaan, waar we de laatste twee dagen zouden doorbrengen in Hostel Los Pinos.

De rit nar Es Canar in onze huurauto was heel moeilijk. In Es Canar heb ik een toevallige voorbijganger aangeschoten met de vraag of hij Angela mee naar boven wilde dragen over de trap (er was geen lift). De jongeman deed dat graag en even later zaten we in onze verrassend mooie ruime kamer met balkon. Maar daar konden we ook niets doen. Gelukkig was er een huisarts in het gebouw langs Los Pinos. Die kwam op ons verzoek helpen met een injectie met cortisonen, die hij een dag later herhaalde. Ook zorgde hij voor een sterkere pijnstiller. Dat hij voor deze twee korte bezoekjes 240,00 euro in rekening bracht, was minder mooi. Maar Angela kreeg er meer vertrouwen door, zeker toen ze Huub van der Heide later aan de telefoon had gehad, die haar medisch advies gaf en haar mentaal oppepte met zijn humor. Huub bevestigde ook de mogelijkheid van "special assistence" op het vliegveld, wat de terugreis makkelijker zou maken. Ondanks de weigering van de Alarmcentrale van de ANWB om repratiëring te regelen, bracht het gesprek met Huub weer hoop in Angela's hart en hoofd. Huub van der Heide is de orthopedisch chirurg, die jarenlang de kinderen in Indonesië heeft geopereerd, die een klompvoetje hadden en nooit hadden kunnen lopen. De Bali Runners hebben die operaties al heel veel jaren gefinancierd en daardoor is er een heel mooie band met Huub ontstaan, die met zijn ervaring en mensenlievendheid een echte ambassadeur voor de Bali Runners is. Huub heeft Angela op deze dag echt weer hoop gegeven en daarvoor zijn wij hem heel dankbaar.

Dankzij de "special assistence" verliep de terugreis heel voorspoedig. Angela werd op het vliegveld van Ibiza opgevangen door een lieve medewerkster, die haar in een rolsstoel langs alle incheckbalies en veiligheidscontroles loodste. Daarna ging ze met Angela en mij in een soort vrachtauto, die tot de deur van het vliegtuig werd gereden en vervolgens omhoog ging tot de deur van het vliegtuig. Daarna reed de medewerkster Angela naar haar stoel en kon de vlucht naar Eindhoven beginnen. Bij aankomst in Eindhoven herhaalde alles zich in omgekeerde richting en even later kon Angela in de bestelbus van Henk van Gerven (Bali Runner) stappen, die haar naar huis bracht. Het avontuur was ten einde. Angela is weer thuis, waar ze kan herstellen van haar ongeval. Een compliment is op zijn plaats voor Ryanair en alle hulpverleners, brandweermannen en andere lieve mensen, die Angela geholpen hebben. Wat mooi om te constateren dat er in de wereld nog zoveel mensen zijn, die niet egoistisch zijn en de medemens helpen...

Portugal, een superfijn vakantieland.

Ik ben in de afgelopen jaren al heel wat keer in Portugal op vakantie geweest en ik ben tot de conclusie gekomen dat Portugal een heel fijn vakantieland is. Overal ondervind je de gastvrijheid van vriendelijke mensen, die meestal een zee van tijd hebben om jou te verwennen. Het klimaat is er fijn en het eten heerlijk. De meeste jongeren gaan naar de Algarve in het zuiden, waar gezellige stadjes het contrast vormen met hagelwitte stranden die omzoomd worden door steile rotsformaties. Als je echter meer van rust houdt, dan biedt het binnenland een overvloed van natuurparken en stille dorpjes waar de tijd heeft stil gestaan.

Angela en ik zouden deze keer weer op bezoek gaan bij de broer van Angela, die samen met zijn vrouw Rieke in het natuurgebied Serra da Estrela en werkelijk prachtige camping heeft met de naam Quinta das Cegonhas.Tientallen jaren geleden was het hoofdgebouw nog een ruine, maar Gerard Duis en Rieke Mariën hebben de ruine in de afgelopen jaren omgetoverd tot een indrukwekkend mooi gebouw met appartementen , dat de allure van een kasteel heeft. Een heel groot zwembad en terrasvormige campingplaatsen met een adembenemend mooi uitzicht op de vallei bij de dorpjes Nabainhos en Melo, maken het geheel compleet. Gerard kan ook nog eens heel goed koken en dat maakt het verblijf op deze camping tot een echt feest.

Toen wij aankwamen op de camping ontmoetten we Vasco (de zoon van Gerard en Rieke) en zijn vrouw Darlene, die samen recent een zoon hadden gekregen. Het was een mooi weerzien en een fijn begin van onze vakantie in het noorden van Portugal. Die vakantie begon de volgende dag met een wandeling op de Passadicos Mondego,die begint bij het dorpje Videmonte. Het is een hardhouten vlonder, die zich drie kilometer lang in een dal langs de rivier Mondego slingert. Dit is echt een unieke belevenis en eigenlijk zou iedereen dit moeten doen die hier in de buurt is. Later in onze vakantie zouden we nog meer "passadicos" tegenkomen, een heel mooie manier om van de natuur te genieten.

Op de derde dag van onze vakantie reden we met Gerard en Rieke helemaal naar de noordelijke grens van Portugal, die gevormd wordt door de rivier Minho. Daar gingen we bij het stadje Moncaotwee dagen logeren in een heel mooi oud gebouw op een wijngaard, waar de Alvarinho wijn wordt gemaakt. Ook dit is een heel mooie quinta met een hoofdgebouw dat ook op een kasteel lijkt. Het interieur is nog helemaal authentiek en je waant je daar in lang vervlogen tijden. Solar de Serradeheet dit unieke logeeradres en het is echt een feest om daar te verblijven en onder andere te genieten van een héél goed ontbijt. Op de eerste avond zijn we in het stadje Moncao wezen eten bij het restaurant Cabral,waar we door de eigenaar verwend werden met een heerlijke gegrilde vis. De volgende dag wilde Rieke een stukje van de "camino Santiago Compostela" gaan lopen en daarom reden we in onze huurauto van Sunny Cars (een aanrader) naar de stad Valenca, waar we bij een fort lopend die rivier overstaken, die de grens met Spanje vormt. Halfweg op de brug liepen we Spanje binnen en vervolgens liepen we nog even door, totdat we weer terugkeerden naar het fort. Voor Rieke was deze wandeling een overwinning op zichzelf want ze had in de afgelopen maanden een operatie ondergaan en kon nu voor het eerst weer een lange wandeling maken. Intussen werd het weer steeds slechter en besloten we de namiddag door te brengen in het stadje Alvaredo,dat ten noorden van een heel mooi natuurpark ligt, namelijk Nationaal Park Peneda Geres,waar onder andere een waterval met de naam Cascade da Portela do Homemde moeite waard is om te bezoeken. Rieke en Gerard zouden daar de volgende dag naar toe gaan.

Angela en ik had besloten om via de westkust van Portugal weer terug te rijden naar Porto en dus namen we de volgende dag afscheid van Gerard en Rieke, waarmee we vier gezellige en mooie dagen hadden beleefd. We reden eerst naar het stadje Viana do Castelo,waar we één nacht gingen logeren in een villa met de naam 3 Maria.Eigenlijk zijn wij helemaal geen stadsmensen, wij houden meer van de rust en de eenvoud van de natuur. Daarom valt er ook niet veel te vertellen van ons verblijf in dit stadje.

De volgende dag reden we door naar het stadje aan de kust met de naam Esposende. Via booking.com hadden we daar een kamer gehuurd in het hotel Suave Mar.Meteen bij aankomst voelden we dat dit een schot in de roos was. We kwamen er al vroeg in de morgen (10.30) aan en tot onze verrassing konden we toch al meteen inchecken. Toen we onze kamer binnen liepen kwam de tweede verrassing. We hadden een gratis upgrade naar een superior kamer gekregen en dat betekent een héél grote kamer met zeezicht en een gigantische badkamer met een bubbelbad. We besloten meteen om maar een dag extra bij te boeken, want hier wilden we graag zijn. Helemaal blij liepen we de boulevard op, die grensde aan een lagune die aan de rechterkant (5 minuten lopen) grenst aan een prachtig wit strand van Esposende en aan de overkant een dito wit strand met een stukje natuurreservaat van hetdorpje Ofir.

In de namiddag liepen we over de boulevard naar het centrum van Esposende (15 minuten lopen) waar een gezellige markt was met een restaurantje, genaamd Boteca do Mercado.Daar hebben we op een avond nog "poke bowl" met vis gegeten, die we helemaal zelf mochten samenstellen. De sfeer was daar goed, vooral als de ondergaande zon de horizon boven de zee in een prachtige kleur zette. De drie dagen waren er eigenlijk veel te kort, zeker nu het na een paar dagen slecht weer echt zonnig begon te worden. Dat was echt lekker na de kou en regen van de afgelopen dagen. Hoe dan ook, het waren drie heerlijke dagen in Esposende en wat mij betreft mogen we hier gerust nog een keer teruggaan.

Tijdens ons verblijf in Esposende zijn we ook een dagje naar het stadje Apuliagegaan (een kwartier rijden). Daar liepen we langs het strand en kwamen we rond de middag bij toeval uit bij een vissershutje met de naam Cantinho dos Pescadores.Vóór het hutje lagen op het strand een paar fel gekleurde vissersbootjes terwijl op zee hoge golven naar het strand rolden. Het vissershutje bleek ook een restaurantje te zijn. We hadden honger en we gingen daarom op een van de bankjes voor het vissershutje zitten. Daar werden we welkom gegeten door een indrukwekkend dikke visser, die met ontbloot bovenlijf ons het menu kwam brengen. We bestelden "dourade", die boven een houtskoolvuur werd gegrild. Even later zaten we te genieten van een overheerlijke gegrilde vis met groenten en knoflookaardappels. Echt, zo super lekker, we aten onze vingers bijna op. En dan de plek, aan zee, met vóór ons de vissersbootjes en de huisjes van de vissers, waarop allemaal spreuken waren geschreven. Het kon niet mooier, het kon niet beter. Echt iets om nooit te vergeten.

Op 29 oktober moesten we onze huurauto van Sunny Cars in gaan leveren. Het was een fijne auto geweest en we hadden er fijn mee gereden op de rustige snelwegen, waar veel minder vrachtauto's rijden dan in Nederland. Onze auto had ook een tolkastje, waardoor we bij de tolpoorten overal gewoon door konden rijden. Het was een ruime Seat Ibiza, waarvan de huur met een volledige verzekering zonder borg maar 27 euro per dag kostte. Daarom kan Ik Sunny Cars zeker aanbevelen.

We leverden dichtbij het vliegveld onze auto in en werden daarna in een shuttlebusje naar het vliegveld gebracht, waar we tegenover de vertrekhal de laatste nacht zouden doorbrengen in het Park Hotel Aeroporto.Dit hotel ligt maar 10 minuten lopen van de vertrekhal en voor een paar euro brengen ze jou naar de vertrekhal, maar je kunt er ook lopend naar toe gaan. De kamers zijn er niet groot, maar wel heel goed en geluiddicht, je hoort er niets.

Nadat we ingecheckt hadden liepen we naar de halte van de metro (5 minuten lopen), waar we online uit een automaat twee dagkaartjes voor de metro naar het station Trindade van Portokochten (9 euro per stuk).De rit naar het station Trindade duurde ongeveer een half uur en toen stapten we uit in het historische centrum van Porto, waar het ene gebouw nog mooier en indrukwekkender is als het andere. We liepen richting het centrum en dat was constant omlaag totdat we beneden bij de rivier Douro aankwamen. Daar ligt een kleine boulevard aan het water, genaamd Cais de Ribeira, waar ontzettend veel toeristen genoten van het mooie uitzicht op de 60 meter hoge LUIS I brug en de Porthuizen aan de overkant. De smalle straatjes zijn er prachtig en de intieme restaurantjes ook, maar het was er veel te druk. We hielden het na een paar uur dan ook voor gezien. Zoals gezegd zijn wij geen stadsmensen en worden we al snel helemaal gek van de krioelende mensenmassa om ons heen. We aten en dronken eerst nog wat lekkers en gingen toen weer de metro terug naar ons hotel bij het vliegveld. Daar sliepen we als rozen tijdens onze laatste korte nacht in Portugal. Om 4.30 in de morgen schoven we aan voor het ontbijtbuffet in het Park Hotel Aeroporto en daarna liepen we naar de vertrekhal van het vliegveld, waar we om 07.05 uur met Ryanair weer terugvlogen naar Eindhoven. Het was een mooie vakantie geweest met op sommige dagen minder goed weer, maar de vriendelijkheid van de Portugezen had dat meer dan goed gemaakt.

Kees Smetsers

Gegevens voor de organisatie van een individuele reis naar het eiland Bali.

Gegevens voor de organisatie van een individuele reis naar Bali

Tijdens mijn 60 reizen naar Bali heb ik héél veel informatie verzameld over dit mooie eiland en zijn bewoners. Al deze informatie had ik samengevat in één verhaal. Helaas is dit verhaal om onverklaarbare redenen van mijn reisblog verdwenen. Daarom ben ik nu opnieuw begonnen en het resultaat tot nu toe treft u hieronder aan.

Ik heb in de afgelopen zeven jaren ook vier boeken over het leven op het eiland Bali geschreven, te weten:

- Reizen door het échte Bali (een reisverslag);

- Liefde in het échte Bali (een reisverslag en tevens een update van het eerste boek);

- Bali, het leven zal altijd verdergaan (een roman over de Puputan van Badung);

- Bali, het verdriet achter de glimlach (een roman over de Puputan van Margarana).

Helaas is de uitgever van mijn boeken , Lecturium in Zoetermeer, gestopt en daardoor kan ik de hiervoor genoemde boeken niet meer bestellen. Dat is jammer, want de opbrengst van de boeken ging volledig naar het goede doel van de stichting Loopgroep Bali Runners. Deze stichting helpt kinderen in Indonesië, die een beperking hebben en niet goed kunnen lopen. Meer informatie over deze stichting is te vinden op de website www.balirunners.nl.

Recente situatie op Bali.

In het verleden heb ik vaak mensen geholpen, die naar Bali wilden gaan om daar vakantie te vieren. Zij boekten zelf hun vliegtickets en ik hielp hen dan bij het reserveren van de logeeradressen en het transport tussen de logeeradressen via mijn vaste chauffeur Ketut Kumara Giri. Door de oorlog in Oekraine is er heel veel veranderd op de wereld. Ook op Bali zijn de gevolgen van deze oorlog te merken. De prijzen zijn daar ook enorm gestegen en dat maakt een vakantie op Bali een stuk duurder. In het verleden kreeg ik soms korting op de kamerprijs omdat men mij goed kende. De mensen, die ik hielp, kregen die korting ook. Maar dat is nu bijna niet meer het geval. De prijzen van de kamers, die in dit verhaal staan, zijn dus niet meer correct. Ik adviseer nu aan mensen, die bij mij komen voor hulp, om maar te reserveren via boekingssites, zoals bijvoorbeeld www.booking.com . Het voordeel daarvan is dat annuleren meestal gratis is. Ik vind het jammer voor de betreffende logeeradressen want ze moeten dan een deel van de kamerprijs afstaan aan de boekingssite. Maar het is niet anders.

De prijzen van de vliegtickets zijn enorm gestegen. Een jaar of drie geleden betaalde ik voor een retourvlucht met Singapore Airlines (mijn favoriete maatschappij) ongeveer 700 euro. Dit jaar is dat gestegen tot 1100 euro in het laagseizoen en meer dan 2000 euro in het hoogseizoen. Op deze manier wordt het voor veel mensen te duur om naar Bali te gaan. Dat is ook de reden dat ik besloten heb om de mensen in dit verhaal te waarschuwen voor de hoge kosten van een reis naar Bali. Allemaal heel erg jammer, vooral voor de mensen op Bali die afhankelijk zijn van het toerisme en het al zo moeilijk hebben.

Ik verbaas mij erover dat ondanks het voorgaande het toerisme op Bali dit jaar toch weer op gang is gekomen. De coronacrisis heeft er voor gezorgd dat men een paar jaar niet kon gaan. Kennelijk is er nu een "inhaalslag" gaande en gaan er weer héél veel toeristen naar Bali. Economisch gezien is dat voor de mensen op Bali een positieve ontwikkeling, maar deze medaille heeft ook een keerzijde. Met name zijn de prijzen aan het stijgen en is het op de toeristische plekken heel druk geworden. Ook wordt er overal veel gebouwd, waardoor het authentieke Bali op sommige plekken aan het verdwijnen is. Ik vraag mij af of dit zo zal blijven doorgaan als de prijzen voor de vliegtickets steeds hoger zullen worden en de kosten van een vakantie op Bali zullen blijven stijgen.

Belangrijke tip

Wanneer je naar Bali gaat, dan moet je paspoort minimaal geldig zijn tot 6 maanden na je vertrek uit Bali.Als dat niet het geval is, dan kom je Bali niet in en dan wordt het een heel dure vakantie. Kijk dus altijd of je paspoort nog lang genoeg geldig is en als dat niet het geval is, laat het dan tijdig verlengen !

Visum

Inmiddels hebben er voor wat betreft het visum weer veranderingen plaats gevonden Met name dient er bij aankomst op Bali online een "Customs Declaration (Douaneformulier)" te worden ingevuld. Voor mensen, die wat betreft het internet geen uitblinkers zijn, zoals ik, is het raadzaam om het formulier thuis voor aanvang van de heenreis in te vullen. Dat voorkomt stress bij aankomst op Bali. Na het invullen krijgt u een QR-code, die u bij aankomst moet laten zien.

Naast de "customs declaration" moet er ook een ""Satusehat Health Pass (SSHP) worden ingevuld. Ook dit kunt u beter thuis online doen. Na het invullen krijgt u ook hiervoor een QR-code, die bij aankomst moet laten zien.

Bij aankomst op het vliegveld van Bali (Ngurah Rai Denpasar) moet je 35 Amerikaanse dollars betalen voor het "visa on arrival". Als je betaald hebt, dan krijg je daarvan een bewijs. Voorheen werd er een stempel in je paspoort gezet, maar dat is nu niet meer het geval. Je krijgt nu een email toegestuurd en daar staat in tot welke datum je visum geldig is. Deze email moet je bij het verlaten van Bali laten zien aan de autoriteiten op het vliegveld. Zorg wel dat je binnen 30 dagen weer uit Bali bent vertrokken want anders moet je je visum verlengen en dat kost heel veel moeite en ook veel tijd.

Als je langer dan 30 dagen op Bali wilt verblijven, dan is het raadzaam op in Nederland het visum online aan te vragen bij https://visumbuitenland.nl . De kosten van dit visum zijn op dit moment 89,95 euro per persoon.

Corona vaccinatie

Het coronavirus is gelukkig voorbij. Het is desondanks belangrijk om de betreffende websites in de gaten te houden, waarop de voorwaarden voor toegang tot Bali in verband met de coronaregels zijn genoemd. Op dit moment (april 2024) zijn er geen voorwaarden voor toegang tot Bali, die verband houden met de coronacrisis.

Inentingen

Op Bali is geen malaria, dus je hoeft geen pillen voor malaria mee te nemen. Als je naar Lombok gaat, kan dat wel het geval zijn. Laat je in dat geval adviseren door de instantie, waar je je inentingen gaat halen. Je hebt in ieder geval inentingen nodig tegen DTP (difterie, tetanus, polio), hepatitus A (besmettelijke geelzucht) en buiktyfus. Buiktyfus hoeft eigenlijk alleen als je langer dan drie maanden op Bali blijft, maar laat je adviseren door de instantie, waar je de inentingen gaat halen. Soms zal die ook een inenting tegen rabiës (hondsdolheid) adviseren, maar ik heb dat nooit gedaan.

Medicijnen

Neem in ieder geval medicijnen tegen diarree mee (norrit, imodium, ors). Ik neem verder altijd de volgende middelen mee: paracetamol (pijnstiller), betadine (ontsmetting), pleisters en een schaartje, oordruppels (oorontsteking) en een middel met voldoende DEET tegen muggen.

Knokkelkoorts

Op Bali komt de laatste jaren relatief veel "knokkelkoorts" voor, dat wordt op Bali "dengue" of "db" genoemd. Deze ziekte wordt veroorzaakt door muggen, die ook overdag steken. Het enige wat je er tegen kunt doen is je overdag ook insmeren met DEET. Wanneer je hoge koorts krijgt ga dan meteen naar een arts en laat bij twijfel je door verwijzen naar het ziekenhuis. Van "knokkelkoorts" kun je behoorlijk ziek worden. Met name voor heel jonge kinderen en ouderen met een slechte weerstand kan het gevaarlijk zijn.

Ziekenhuis

Als je op Bali naar een ziekenhuis moet, kies dan altijd voor het BIMC in Denpasar. Ik ben een keer met iemand, die heel ziek was, langs een aantal ziekenhuizen gereden en ik ben toen tot de conclusie gekomen dat het BIMC in Denpasar het enige ziekenhuis was, waar ik naar toe zou gaan als ik op Bali ziek zou worden. Dat wilt niet zeggen dat de andere ziekenhuizen en privéklinieken slecht zijn, maar het BIMC heeft zodanige faciliteiten dat ik mij daar het beste zou voelen. Het BIMC heeft een Australisch management en heeft een goede naam. Het adres is:

BIMC Hospital Kuta, Jalan Bupass Ngurah Rai nomor 100X, Kuta, Kabupaten Badung, 80361 Bali.

Als jullie Ketut als chauffeur hebben, dan zal hij jullie zeker naar dit ziekenhuis kunnen brengen want hij is daar al vaker met zijn klanten geweest.

Bezienwaardigheden enmogelijke activiteiten op Bali

Ik ga op Bali nooit naar pretparken en dergelijke attracties, maar ik kan mij voorstellen dat gezinnen met jonge kinderen dat wel willen. Daarom noem ik voor hen hieronder enkele mogelijkheden:

- Kuta: Waterbompark (waterparadijs voor jong en oud);

- Kuta: Surfen (let op: gevaarlijke onderstroom voor zwemmers en surfers);

- Uluwatu: Surfen;

- Ubud: mountainbiketocht;

- Ubud: raften in de rivier Ayung;

- Ubud: kunstenaarsdorpen;

- Ubud: olifantenpark in het dorp Taro (erg duur !);

- Blayu: bezoek aan nationaal monument bij het dorp Marga;

- Belimbing: mountainbiketocht naar zuidkust;

- Belimbing: wandelen door de bergen;

- Pemuteran: snorkelen bij Biorock project;

- PemuteranL snorkelen bij het eiland Menjangan (relatief duur en koraal is daar niet mooi meer);

- Lovina: dolfijnentocht, bezoek aan boedhistische tempel en waterval;

- Lovina: bezoek aan project van de stichting Stepping Stones Bali;

- Sidemen: raften in de rivier Telega Waja;

- Sidemen: halve dagtrip naar het waterpaleis Tirtagangga;

- Candidasa: catamarantrip naar wit strand Pantai Pasir Putih.

Tradities op Bali

Het hindoegeloof speelt een belangrijke rol in het dagelijkse leven van de Balinezen. Voor mensen, die echt interesse hebben in de cultuur en de tradities van dit mooie eiland, zijn er elke dag heel veel mogelijkheden om iets van de tradities en cultuur van de Balinezen te leren. Wanneer je een ceremonie tegenkomt of zelfs een crematieplechtigheid, neem dan de tijd om even stil te staan en deze bijzondere gebeurtenissen mee te maken. Wanneer je respect toont voor de levenswijze van de Balinezen, zullen zij dat op prijs stellen. Bij een bezoek aan een tempel is het belangrijk dat je een sarong draagt (ook mannen !) en dat je niet te bloot gekleed bent. Dat is helemaal niet vreemd, want in Nederland gaan we ook niet in een korte broek of badpak in een kerk zitten. Balinezen vinden het geweldig als je meedoet met hun ceremonies. Als je foto's wilt maken, vraag dan even of dat goed is en ga niet op de voorgrond staan. Ga niet met je benen over elkaar zitten terwijl je voetzolen naar je gastheer of gastvrouw wijzen. Aai kinderen niet over hun hoofd. En toon vooral je boosheid of emotie niet, de Balinezen zijn daar niet aan gewend. Als je iets koopt, dan is het normaal dat je afdingt, dat hoort bij hun tradities, maar doe het altijd met een lach. In de boeken, die ik over Bali heb geschreven, staat veel of het dagelijkse leven op Bali, maar ik kan die helaas niet meer bestellen omdat de uitgever van mijn boeken gestopt is met zijn bedrijf.

Transport op Bali

Op het eiland Bali rijden in de kleine dorpjes overal zogenaamde "bemo's". Dat zijn kleine busjes, waarmee de plaatselijk bevolking wordt vervoerd. Als toerist betaal je een hogere prijs dan de plaatselijke bevolking, maar de prijs van de rit is zo laag dat je dat met een lach kunt accepteren. Houd er rekening mee dat de busjes soms heel vol zitten en dat je een varkentje als medepassagier kunt hebben.

Overal op het eiland vind je in de toeristische plaatsen kantoortjes van het vervoerbedrijf "Perama". Deze organisatie rijdt met grote bussen en als je een dag van tevoren reserveert is dat een goedkope en fijne manier om over Bali te reizen.

Als je wat meer privacy wilt hebben en als je ook nog een Nederlands sprekende chauffeur met veel humor wilt hebben, dan is mijn vaste chauffeur op Bali een heel goede optie. Hij heet I Ketut Kumara Giri, maar ik noem hem gewoon Ketut. Aan het eind van dit verhaal heb ik zijn persoonlijke gegevens vermeld.

Geld

In veel bungalowparken en hotels kun je met een creditcard betalen. Er zijn echter nog veel plaatsen, zeker in de niet toeristische regio's, waar je alleen maar met Indonesische roepia's kunt betalen. Die roepia's kun je beter niet in Nederland kopen, want dan ben je duurder uit. Je kunt euro's meenemen naar Bali en daar wisselen bij wisselkantoortjes, maar let dan wel goed op dat ze je genoeg roepia's geven. Ook dien je vooraf af te spreken dat je geen commissie hoeft te betalen.

Het beste kun je gewoon met je bankpas pinnen. Die moet je dan wel vóór je vertrek naar Bali op "werelddekking" laten zetten. Niet vergeten, anders kun je niet pinnen op Bali ! Op dit moment krijg je op Bali voor één euro ongeveer 16.900 roepia. Je kunt niet in elke plaats pinnen, dus houd daar rekening mee als je naar een plaats vertrekt, waar je niet kunt pinnen.

Ubud: In deze toeristische plaats kun je op verschillende plaatsen pinnen, onder andere tegenover Café Lotus;

Blayu: In dit dorp kun je niet pinnen;

Belimbing: In dit bergdorp is wel een pinautomaat, maar die is vaak leeg;

Pemuteran: Hier kun je pinnen langs de hoofdweg;

Lovina: Hier kun je pinnen langs de hoofdweg, in de buurt van Global Village Kafe;

Sidemen: Hier is wel een pinautomaat, maar die is meestal leeg en dan moet je naar Klungkung om te pinnen;

Candidasa: Hier is een pinautomaat langs Kelapa Mas Bungalows.

Logeeradressen op het eiland Bali

In de afgelopen jaren heb ik op het eiland Bali in heel veel kleinschalige bungalowparkjes gelogeerd. De eigenaren en het personeel hebben mij elke keer weer verwend. Mijn ervaringen heb ik samengevat in de hierna volgende opsomming van gegevens, die voor een gedeelte ook te vinden zijn op de websites:

• www.keessmetsers.reismee.nl.

• www.bali-dagtrips-taxiservice.nl

Kuta

Sommige vluchten komen pas laat in de avond aan op het vliegveld Ngurah Rai van Denpasar op Bali. Na een lange intercontinentale vlucht is het dan niet fijn om nog een paar uur in een taxi te zitten voordat het eerste logeeradres op Bali is bereikt. Als ik laat in de avond op Bali aankom, dan kies ik er altijd voor om de eerste nacht door te brengen in CEMPAKA GUESTHOUSE.

Dit logeeradres bestaat uit een aantal heel luxe kamers, die gelegen zijn in de prachtige tuin van het Nederlandse consulaat op het adres Jalan Raya 127 in Kuta. Het grote voordeel is dat dit logeeradres maar ongeveer 20 minuten van het vliegveld is gelegen. De kamers zijn heel luxe en hebben airconditioning. De tuin is een plaatje en heeft ook een groot zwembad. De kamerprijs is 45 euro per nacht en het vervoer vanaf het vliegveld naar Cempaka Guesthouse kost 15 euro. Reserveren is mogelijk in de Nederlandse taal via Marina Purwa, bij voorkeur via een whatsappbericht op 00-62-811392267 of via het emailadres [email protected]. Marina Purwa is de moeder van de Nederlandse honorair consul Simon Purwa. Via de Rotary Club in Kuta worden diverse projecten van goede doelen ondersteund, waaronder scholen, kindertehuizen, bejaardenhuizen en een bloedbank.

Cempaka Guesthouse is een perfect logeeradres om de eerste nacht op Bali door te brengen, zeker als de aankomst op Bali laat in de avond is.

Ubud

Een vakantie op Bali begint voor mij meestal in Ubud. Dat heeft te maken met het feit, dat ik na aankomst op Bali zo snel mogelijk het drukke, toeristische zuiden wil verlaten. Het is maar anderhalf uur rijden vanaf het vliegveld naar Ubud. Vroeger was Ubud een slapend kunstenaarsdorp, maar sinds het boek “Eten, bidden en beminnen” , dat zich voor een gedeelte in Ubud afspeelt, is Ubud erg druk geworden. Toch is het een gezellig dorp gebleven wat veel te bieden heeft. Ik logeer meestal in Nicks Hidden Cottages, een klein bungalowparkje dat ligt in de straat Jalan Bisma, aan de rand van het dorp. In het zelfde straatje zijn enkele restaurantjes en een goed massagesalon, genaamd Lily’s Spa. Daar kun je voor 100.000 roepia (6 euro) een goede massage van een uur krijgen. Meestal is dat het eerste wat ik doe als ik op Bali ben geland. Als je lekker wilt eten is het plekje achter in de tuin van Café Wayan (tussen het voetbalveld en het apenbos) een aanrader. Ook is het leuk om ’s morgens de markt in het centrum te bezoeken. Wat ik iedereen aanraad is een wandeling vanaf het IBAH hotel naar het traditionele dorp Bankiangsidem. Het pad loopt over een heuvelrug tussen twee ravijnen met een mooi uitzicht. Net vóór Bankiangsidem kun je heerlijk “chillen” op de eerste etage van het restaurant Kafe Karsa, dat midden in de rijstvelden ligt en waar je lekker kunt eten met een schitterend uitzicht. Als je weer terug bent gelopen over het zelfde pad, dan kun je eventueel het Antonio Blanco Museum bezoeken, als je daarvan houdt. In de omgeving van Ubud liggen de kunstenaarsdorpen Mas (houtsnijders), Celuk (zilversmeden) en Batubulan (beeldhouwers). Als je die dagtrip doet, zorg er dan voor dat je niet in de dure galerieën terecht komt, maar ga kijken bij de gewone mensen. Als de dagen in Ubud je eerste dagen op Bali zijn, doe dan niet teveel want anders gaat de jetlag dubbel zwaar wegen. Als je weer vertrekt naar je volgende logeeradres, vergeet dan niet te pinnen (tegenover Cafe Lotus) want in Blayu en Belimbing zijn geen pinautomaten.

Blayu

Het echte Bali is in Blayu te vinden. De tijd heeft hier stil gestaan en er zijn maar twee toeristenresorts, te weten Puri Taman Sari in het nabijgelegen Umabian, en Villa Taman di Blayu. Je zult er bijna geen toeristen tegenkomen want deze plek op Bali is nog niet echt ontdekt door het massatoerisme. Villa Taman di Blayu is een werkelijk schitterend resort met een heel mooie tuin en dito kamers. Als je in de twee "superior" kamers logeert heb je voor je alleen maar het groen van de rijstvelden, echt héél mooi, als je tenminste van stilte en rust houdt. Voor je kamer kabbelt een beekje en in dat beekje speelt zich het dagelijkse leven af. Daarom ga ik daar elke morgen langs wandelen richting Umabian, wat twee kilometer verder ligt. Alles in Villa Taman di Blayu is zoals het moet zijn. Eigenlijk hoef je het parkje niet af, zo mooi is het er. Je kunt een dagtrip maken, bijvoorbeeld naar het nationale Monument in Margarana of de tempel Taman Ayu in de stad Mengwi, die maar 5 kilometer verder ligt. Maar het hoeft niet want Villa Taman di Blayu is zo’n mooie plek dat het zalig is om daar niets te doen. Villa Taman di Blayu hoort tot de duurdere prijsklasse.

Belimbing

Ongeveer twee uur rijden van Blayu ligt het bergdorp Belimbing. Ketut, mijn vaste chauffeur op Bali, is hier geboren. Er is maar één resort in dit dorp, te weten Cempaka Belimbing Villa’s. Ook dit is een superfijne plek om een paar dagen door te brengen. Eigenaar is de Nederlandse Honorair Consul Al Purwa, die getrouwd is met de Nederlandse Marina Wiltschut, die geboren is in Valkenswaard. Het resort wordt geleid door de sympathieke manager Made Sepel, die zijn gasten echt verwent. De kamers zijn ruim en hebben een heel fijne badkamer van lavastenen. Het zwembad is heerlijk fris omdat het water uit de bergen wordt gebruikt. Ik ga hier altijd een korte wandeling met een gids van Cempaka Belimbing maken. Je ziet dan onderweg alles groeien wat je in de keuken gebruikt en komt langs de mooiste rijstvelden van Bali. Ook is het leuk om met een gids van Cempaka Belimbing een mountainbiketocht over stille weggetjes en door slapende dorpjes te maken naar de zuidkust, waar je wordt opgewacht en met een auto weer wordt teruggebracht. Een relaxte dagtocht van ongeveer twee tot drie uur, die door iedereen kan worden gedaan. Controleer vooraf wel even of de fietsen goed zijn. Als je ’s avonds zit te eten bij Cempaka Belimbing hoor je overal de geluiden van vogels en andere dieren, een aparte belevenis is dat. Echt, ik kan dit plekje aan iedereen aanraden. Houd er wel rekening mee dat het hier vaker regent omdat het in de bergen is.

Pemuteran

Pemuteran is een rustige badplaats in het noordwesten van Bali. Vroeger gingen hier veel mensen naar toe, die wilden gaan snorkelen en/of duiken bij het eiland Menjangan. Maar nu is het water rond dit eiland vervuild met plastic en het koraal heeft zijn kleuren verloren. Als je toch naar Pemuteran gaat, dan kan je beter gaan snorkelen bij het Biorock project, vijftig meter vanaf het strand van het resort Taman Sari Bali. Vroeger logeerde ik altijd in dit werkelijk schitterende resort, maar intussen zijn de prijzen dusdanig verhoogd dat het voor mij te duur is geworden. Ik heb een goed alternatief gevonden in Van Karning Guesthouse, dat twee honderd meter vanaf het Taman Sari Resort ligt, dichtbij de doorgaande weg. Een ander alternatief is Adi Assri Resort, dat direct aan zee ligt en een heel groot zwembad (50 meter) heeft. Dit resort zit wel in de duurdere prijsklasse, mar is toch nog veel goedkoper dan Taman Sari Bali. Als je houdt van een rustig verblijf aan een mooi strand, zonder lastig te worden gevallen door ontelbare verkopers, dan is Pemuteran een heerlijke plek. Als de zon onder is gegaan, dan is een diner in het Taman Sari Resort, in het licht van de lampions bij het strand, een onvergetelijke belevenis. Op zo’n moment mag de tijd stilstaan…

Lovina

Lovina ligt ongeveer een uur rijden van Pemuteran. Vroeger was dit een drukke badplaats, maar nu is het er veel stiller, maar toch is er ’s avonds genoeg te beleven. Tegenwoordig logeer ik hier meestal in het mooie bungalowpark Sawah Lovina, rustig gelegen in het centrum. De Balinese vrouw van de Nederlandse eigenaar van Sawah Lovina, heeft sinds een paar jaar een restaurant met de naam Warung Ibu Wina. Dat ligt in het straatje dat vanaf het enige stoplicht naar de zee loopt. Wina kookt zelf en je kunt bij Warung Ibu Wina echt superheerlijk eten. Daarnaast is Wina ook een heel leuke vrouw die jij echt verwent met haar kookkunst. Echte een aanrader… Langs de hoofdweg, dicht bij de pinautomaat, ligt Global Village Kafe, een fijn plekje om relaxt te “chillen” bij overheerlijke ijskoffie en een smakelijk gerecht. Er heerst een aangename sfeer en ik ga er altijd graag naar toe. In Lovina kun je in de omgeving een boedhistische tempel zoeken en een waterval. Je kunt er ook het project van de stichting Stepping Stones Bali bezoeken, waar de in Oirschot geboren Marjanne Oomen kinderen helpt, die een beperking hebben en niet goed kunnen lopen. Een bezoek aan het project van de Nederlandse stichting "Smiling Kids Bali"(Jalan Giri 25) is ook zeker de moeite waard, want deze stichting werkt samen met de stichting Stepping Stones Bali en verzorgt o.a. de revalidatie van geopereerde kinderen. Een “must” is zeker een bezoek aan de dolfijnen, die elke morgen langs de kust zwemmen. Als je met de zwager van Marjanne Oomen gaat, dan zal je op een rustige manier kunnen genieten van het prachtige schouwspel dat de zwemmende en springende dolfijnen opvoeren. De zee is bij Lovina altijd rustig, dus je hoeft niet bang te zijn voor hoge golven en zeeziekte. Vergeet niet te pinnen voordat je weer vertrekt. Als ik uit Lovina vertrek ga ik ’s morgens eerst met mijn vaste chauffeur Ketut even langs bij de Duitse Bakker, vijftig meter vanaf het stoplicht, waar ik dan heerlijke appelcarré’s en mueslibroodjes koop. Deze Duitse bakker is duur, maar hij biedt wel kwaliteit, en dat geldt ook voor zijn capuccino. De broodjes en appelcarré’s eet ik meestal op tijdens een vaste stop bij de Gunung Batur. Ik hoef niets te zeggen tegen Ketut, hij weet intussen wel dat ik dat een mooi plekje vindt.

Sidemen

Je kunt op twee manieren vanuit Lovina naar Sidemen rijden. Langs de kust of door het binnenland. Ik kies altijd voor de weg die door het binnenland via de vulkaan Gunung Batur naar Sidemen loopt. Het is de langste tocht want het duurt ongeveer vier uur, maar onderweg is het zo mooi dat het niet verveelt. Het landschap verandert constant en er is veel te zien. In Sidemen logeer ik altijd bij Villa Shantiasa. Deze villa met vierkamers (twee onder, twee boven) is werkelijk schitterend gelegen met een prachtig uitzicht. De prijs van de smaakvol ingerichte kamers is relatief laag en je kunt er een heel aangenaam verblijf hebben. Inmiddels hebben alle kamers airconditioning gekregen. Villa Shantiasa is een van mijn favoriete plekken op Bali. Heel recent is Villa Shantiasa in andere handen overgegaan en het is nu niet duidelijk het het verder zal gaan op dit mooie plekje. Sidemen is een spiritueel dorp, tenminste zo voel ik het. Het derde boek over Bali, dat ik een paar jaar geleden geschreven heb met de titel “Bali, het leven zal altijd verder gaan”, speelt zich hier af. Het is heerlijk om een wandeling door het dal naar de rivier te maken en daar net voor de brug over de rivier links af te slaan om bij Darmada Eco Resort te genieten van de bijzondere sfeer. De eigenaresse Barbara komt uit Zwolle en heeft met haar Balinese man Wayan een klein paradijs gemaakt, waar je de rivier constant hoort stromen. Het zijn twee heel ondernemende mensen en een gesprek met hen levert altijd nieuwe inzichten op. Eten kan je in Sidemen in heel veel leuke restaurants. Een daarvan is Warung Ida, even voorbij het schooltje en net voor het resort Alamdhari. Alamdhari vormt een heel goed alternatief als Villa Shantiasa niet beschikbaar is. Het is leuk om in het dorp Sidemen een ikatweverij te bezoeken, die langs de hoofdweg ligt. Ook is het leuk om een halve dagtrip te maken naar het waterpaleis van Tirtagangga, of te gaan raften in de rivier die door het dal loopt. Maar ook hier is het zalig om even niets te doen en te genieten van de bijzondere sfeer. Je zult geen spijt hebben van je verblijf in Sidemen. Het is echt een plek om je innerlijke ik te ontdekken of weer terug te vinden.

Candidasa

Een vakantie op Bali eindigt voor mij meestal in Candidasa. Deze “badplaats” is eigenlijk niet meer dan een doorgaande weg met daarlangs toeristenresorts. Het is geen aantrekkelijk dorp en het verkeer raast er de hele dag doorheen. Toch wil ik altijd mijn vakantie hier afsluiten. Dat heeft natuurlijk te maken met het feit, dat ik een strandmens ben. Maar het heeft nog meer te maken met Kelapa Mas Bungalows, waar ik altijd logeer als ik in Candidasa ben. Kelapa Mas Bungalows heeft een heel sympathieke eigenaar (Komang Sudana), die samen met zijn vrouw mij al jarenlang heeft verwend. Voorheen waren de bungalows van dit bungalowparkje slecht onderhouden en heel sober. Maar in de afgelopen jaren is daar verandering ingekomen. De bungalows zijn gerenoveerd en de meesten hebben nu airconditioning. Verder is er twee jaar geleden een prachtig klein zwembad aangelegd, waarbij enkele heel luxe bungalows zijn gebouwd. De tuin is altijd al een sprookje geweest, maar is nu nog mooier geworden met zijn vele palmbomen. Wat mij het meeste aantrekt, dat zijn de avonden op het kleine strandje vóór Kelapa Mas Bungalows. Als de zon begint onder te gaan en de lucht rood kleurt, dan ontstaat er daar een sfeer die niet met woorden te beschrijven is. Het uitzicht met de in de verte Padangbai en het eiland Lembongan, het lieve personeel, het zwoele zeewindje, de geuren en het geluid van de golven, je moet het een keer meemaken om te kunnen begrijpen wat ik bedoel. Ik heb er al ontelbare fijne momenten beleefd. Bij hoog water komen er bij de pier vóór Kelapa Mas Bungalows heel grote zeeschildpadden aan de wateroppervlakte en dat is elke keer een unieke gebeurtenis. Als ik in Candidasa ben ga ik altijd met de catamaran naar Pantai Pasir Putih. Meestal vertrek ik dan om 09.00 uur en na een half uurtje varen kom ik dan op het witte strand, waar het turqoise water uitnodigt voor een paar uurtjes zwemmen en snorkelen. Het linker gedeelte van het strand (als je naar zee kijkt) is fijn om te zwemmen, het rechtse gedeelte is beter om te snorkelen. Er zijn geen hotels, maar wel strandhutjes waar je wat eenvoudigs kunt eten of drinken en als je dat doet is je strandbedje, handdoek en parasol gratis (even afspreken). Meestal ga ik rond 12.00 weer terug en dan snorkel nog even bij het rif vóór Kelapa Mas Bungalows, wat nog verrassend mooi is en waar de vissen uit je hand eten. Daarna ga ik vaak eten bij het restaurant Astawa. Bij de doorgaande weg loop ik rechtsaf, langs de lagune en dan nog honderd meter voordat ik bij Astawa ben. De eigenaar van Astawa en zijn personeel hebben mij al ontelbare malen verwend met hun heerlijke eten, dat ook heel goedkoop is. De salades en de visgerechten, de ijskoffie, het is er allemaal even lekker. Langs Astawa ligt de Maya shop, een klein winkeltje waar je leuke dingen voor de thuisblijvers kunt kopen. Aan de andere kant van de weg ligt de Familyshop, waar het ook heel goedkoop is en waar best mooie dingen (houtsnijwerk, sarongs etc.) te koop zijn. In de bocht van de weg kan je een klein weggetje inslaan en als je dat volgt komt je uiteindelijk in de “kampong” waar de Balinezen in eenvoudige huisjes wonen. Ik vind het altijd leuk om daar even rond te dwalen. Schuin tegenover Kelapa Mas Bungalows (ongeveer 100 meter links) kun je bij WJ's Kafé heerlijke cappucino krijgen. Vroeger fietste ik ook wel eens naar het traditionele agadorp Tengenan, maar dat is intussen heel toeristisch geworden. Met de plaatselijke “bemo” (klein busje) kun je in twintig minuten naar Padangbai rijden om daar vis te gaan eten en te genieten van de strandjes, of (als je veel tijd hebt) een paar dagen naar het eiland Lembongan te gaan. Vanaf Candidasa is het ongeveer anderhalf uur rijden naar het vliegveld van Denpasar, waar het vliegtuig naar huis te wachten staat. Dat gaat over de enige snelweg, die altijd heel druk is. Het zuiden van Bali is overal druk en ik moet daar altijd aan wennen als ik drie weken in het échte Bali ben geweest (het binnenland). Bali is aan het veranderen, maar toch zijn er nog heel veel plekjes waar het leven heeft stil gestaan en die heb ik proberen te omschrijven is deze samenvatting.

Lembongan

Tijdens mijn laatste vakantie op Bali ben ik vanuit Sanur met een speedboot van "Rocky Fast Cruise" naar Lembongan gevaren. De heen en terugreis kosten inclusief taxi op Lembongan per persoon in totaal 400.000 rupia en dat is ongeveer 24 euro. Vanuit Kusamba kan het ook, maar er gaan daar waarschijnlijk minder speedboten per dag.

Op Lembongan heb ik 5 dagen gelogeerd in een prachtig huisje van het bungalowpark BAY SHORE HUTS. Dit parkje is perfect gelegen aan een zijstraatje van een doodlopende weg. Dus het is er 's nachts lekker rustig. Wij hadden een huisje aan het zwembad en keken vanuit ons bed zo over de prachtige baai een de catamarans van de vissers. Het zwembad is niet echt geschikt voor kinderen omdat de overgang naar het diepe heel abrupt is. Maar verder is er alles fantastisch. Een heel goede keuken, vriendelijk personeel en een romantische sfeer. Bij het strand (Tamarind Beach) kun je eigenlijk niet zwemmen. Het nabij gelegen Mushroom Bay (10 minuten lopen) is wel geschikt voor zwemmers en daar tref je heel veel jongeren aan. Daar zal het 's nachts waarschijnlijk niet zo rustig zijn. Wij vonden Dream Beach en Devils Tears echt het mooiste strand, al maken de hoge golven daar het zwemmen ook moeilijk. Bij Devils Tears gaan de hoge golven een grot in en komen er dan met veel geweld weer uit met een uitbarsting van waternevel, die men hier Devils Tears noemt. Bij dit bijzondere plekje is een circuit voor wandelaars en hardlopers aangelegd, waar je voor een entreeprijs van 10.000 rupia (0,60 euro) kunt genieten van de rotsen en de golven.

Lembongan is qua natuur niet zo mooi als Bali, maar het eiland heeft wel een bijzondere sfeer. Daar hoort ook de oogst van het zeewier bij, dat 's avonds met de lampionnen een sprookjesachtig schouwspel geeft. Overdag ligt het zeewier te drogen bij de huisjes langs de kust, voordat het naar de kosmetische industrie gaat waar het wordt verwerkt.

Op Lembongan is het eten net als op Bali nog steeds ongelooflijk goedkoop, behalve op de plekken waar de nieuwe generatie jongeren feest vieren. Daar is het meestal een stuk duurder. Een verblijf op Lembongan is echt een mooie aanvulling van een vakantie op Bali. Wij hebben daar genoten van 5 onvergetelijke dagen.

Ketut, mijn vaste chauffeur op Bali

Als ik naar Bali ga, dan wil ik heel graag dat Ketut mijn vaste reisgenoot en chauffeur is. Ik ken Ketut en zijn gezin al ongeveer twintig jaar. Hij is echt een heel fijn mens en ik vind het een voorecht dat ik hem heb mogen ontmoeten. Elke keer heeft hij mij vergezeld op mijn tochten door Bali. Hij is altijd op tijd en rijdt rustig. Drie jaar geleden heeft hij in korte tijd Nederlands geleerd en dat maakt het voor zijn gasten nog leuker om samen met hem in zijn busje door Bali te reizen. Ketut voegt echt iets moois toe aan een vakantie op Bali. Ik durf hem met een gerust hart bij iedereen aan te bevelen. Een paar jaar geleden heb ik samen met Ketut een website laten maken en die geeft heel veel informatie over Ketut en de dagtrips die hij aanbiedt. De website heeft de naam www.bali-dagtrips-taxiservice.nl.

Kees Smetsers

Telefoon: 06-37342970

Email: [email protected]

Singapore, waar oud en nieuw een mooi geheel vormen.

Op dit moment vlieg ik op een hoogte van 9296 meter boven het eiland Maleisië. Rechts van mij zit mijn zus Ria en twee rijen daarvoor zit Angela. Het is Singapore Airlines niet gelukt om ons bij elkaar te zetten maar goed we zijn onderweg naar huis en dat is al heel wat. Heel de cabine van het vliegtuig ruikt naar het eten, dat over een paar minuten geserveerd zal worden. Ik heb eigenlijk geen honger, maar ik zal waarschijnlijk toch wel iets eten. Angela, Ria en ik zijn blij dat we na de vertraging van 24 uur nu onderweg naar huis zijn.

In mijn vorige verhaal heb ik al verteld dat wij bij onze aankomst in Singspore zoveel vertraging hadden dat we onze aansluitende vlucht naar Amsterdam misten. Daardoor moesten we 24 uur wachten en die brachten we door in het Mercure Hotel op Stevens Road. Het verblijf daar was prima, net als hetcgratis ontbijt, lunch en diner, maar het was niet wat we gewild hadden. We wilde na een maand vakantie op Bali gewoon weer naar huis, waar onze familie en vrienden op ons wachten.

Om de tijd toch nuttig door te brengen gingen wandelend naar de Botsnische tuin van Singapore, wat mijn verdraaide pijnlijke rechterknie eigenlijk geen goed idee vind. De straat, waardoor wij liepen, was de verblijfplaats van de rijken der aarde. Ongelooflijk wat een weelde, het ene na het andere paleis kwam aan ons voorbij. Het was weer eens heel warm, net als alle andere dagen van onze vakantie. De berichten uit Nederland over de kou en regen steken daar schril bij af. Het was ook heel benauwd weer en toen we de Botanische tuin binnenliepen stroomde het transpiratievocht over ons gezicht. Maar wat is het mooi in deze tuin ! Echt, we keken onze ogen uit. Ontelbare prachtige soorten palmen, bloemen die we nog nooit gezien hebben, orchideeën in alle soorten, het was er allemaal. De foto's bij dit verhaal geven dit mooi weer. Helaas genoot mijn rechterknie niet van de lange wandeling, die we aan het maken waren. Die begon steeds meer te protesteren. Na een paar uur vonden we het allemaal genoeg en liepen we terug naar ons hotel, waar een heerlijke gratis lunch op ons wachtte.

Na de lunch gingen Angela en ik een citytour door het centrum van Singapore doen in een bus met een open bovendek. Ria had geen behoefte aan de citytour en ging lekker bij het zwembad liggen. Mijn rechter knie had er eigenlijk.ook geen zin in, maar ik ging toch met Angela mee. Ik was al ooit in Singapore geweest en had deze tour al ooit gedaan, maar met z'n tweeën is het toch leuker als alleen.

We gingen op het warme (te warm) bovendek van de bus zitten, waar we alles goed konden zien. Angela raakte onder de indruk van de mengeling van eeuwen oude huisjes en supermoderne wolkenkrabbers. We reden door "Little India" met smalle straatjes en kleurrijke tempels. We passeerden de Arabische wijk en de Chinese wijk. We zagen werkelijk schitterende koloniale gebouwen uit de tijd dat de Engelsen hier heersten. Daartussen stonden wolkenkrabbers die tot de hemel reikten. En nergens lag er afval, in de hele stad niet. Zo' citytour is de moeite echt wel waard. Vooral Angela genoot er van. Zo had onze vertraging toch iets positiefs.

Toen we weer terug in ons hotel waren gingen we samen met Ria dineren in ons hotel, alweer gratis. Daarna gingen we lekker douchen, zodat we fris naar het vliegveld konden gaan. Daar stapten we in het vliegtuig van Singapore Airlines. En nu zitten we tussen hemel en aarde, op 10 kilometer hoogte. Zo meteen krijg ik mijn eten geserveerd, dus ga ik dit verhaal afsluiten met lieve groeten voor iedereen die dit leest.

Kees Smetsers

Een gratis nachtje Singapore, leuk of niet leuk ?

Nadat we op het vliegveld van Bali afscheid hadden genomen van Ketut, wat ons betreft de beste chauffeur van de hele wereld, gingen we inchecken. Dat ging voorspoedig, totdat ik op mijn mobiele telefoon het bericht kreeg dat vlucht SQ945 niet om 20.00 uur zou vertrekken, maar om 21.15 uur. Ik wist meteen dat het goed fout was en dat wij in Singapore onze aansluitende vlucht niet zouden halen.

We vertrokken inderdaad pas om 21.15 uur. De vlucht ging voorspoedig, maar we landden pas om 23.45 uur en toen wisten wij dat wij het vliegtuig naar Amsterdam niet zouden halen.

In de aankomsthal werden we opgevangen door plaatselijk personeel van Singapore Airlines, die vertelden dat we waren omgeboekt naar een vlucht die 24 uur later zou vertrekken. Dat was een tegenvaller, vooral toen ons werd verteld dat wij 24 uur op het vliegveld moesten wachten. Gelukkig werd dat even later gecorrigeerd en kregen we een hotel in Singapore aangeboden waar we de 24 uur wachttijd konden brengen. Het werd het Mercure Stevens Hotel, midden in Singapore.

We moesten door de immigratie en dat ging niet vanzelf want wij moesten online een verklaring invullen en wij zijn een beetje digibeten. Maar goed, even later zaten we toch in een (gratis) taxi, die ons naar ons hotel bracht. Dat was een half uur rijden. Het Mercure is een heel luxe hotel van 10 etages hoog. We kregen mooie kamers en een gratis ontbijt, lunch en diner. Zo zouden we dag wel doorkomen zeker omdat we ook het zwembad kunnen gebruiken.

We zijn nu na een korte nacht (02.30 tot 07.00 uur) wakker geworden en gaan dadelijk ontbijten. Daarna gaan we kijken of we een stadstour door Singapore kunnen gaan maken.

Onze aankomst in Nederland wordt nu, als alles verder goed gaat, vrijdagochtend 07.15 uur.

Ik zie wel op tegen de lange vlucht naar Amsterdam, want mijn verdraaide knie gaat mij steeds meer plagen en ik kan hem niet meer goed buigen. De lange vlucht kan voor mij pijnlijk worden. Het feit, dat ik zaterdag nu niet met mijn vier vrienden van de Bali Runners mee kan doen aan de marathon van Hulst naar Terneuzen (waarvoor ik heb ingeschreven), maakt het voor mij extra pijnlijk. Maar goed, we gaan er het beste van proberen te maken.

Kees Smetsers

Afscheid van Bali

Gisteren was onze laatste hele dag op Bali. Vandaag komt Ketut ons om 15.00 uur bij Kelapa Mas Bungalows in Candidasa ophalen om ons naar het vliegveld te brengen. Nengah van de receptie heeft de instapkaarten van Singapore Airlines en de visumverklaringen al uitgeprint,. We gaan nog even genieten van het heerlijke strandje vóór de prachtige tuin van Kelapa Mas Bungalows en misschien komen de grote schildpadden, die daar elke dag bij hoog water rondzwemmen, ons wel uitzwaaien.

Gisterenavond hebben we met een "goodbyeparty" afscheid genomen van het personeel van Kelapa Mas Bungalows dat ons (weer) vijf dagen lang in de watten heeft gelegd en op een heel lieve manier voor ons heeft gezorgd. Ze kwamen zelfs regelmatig met gratis vers fruit en lekkere hapjes voor ons, die ze zelf voor ons hadden gekocht. Als dank voor hun goede zorgen had ik hen allemaal uitgenodigd voor een buffetdiner. Dat is inmiddels een traditie geworden, want dit is nu al de derde keer. Ik had niet alleen alle 17 personeelsleden en hun echtgenotes en kinderen uitgenodigd, maar ook de eigenaar Komang Sudana en zijn familie. En natuurlijk had ik ook aan Ketut Kumara Giri (onze vriend en chauffeur) gevraagd om samen met zijn vrouw en kinderen en zus Siti naar het feest te komen. Verder zou Piet Willems uit Rijckevoort komen, die ik ook al heel lang ken en die hier een gedeelte van zijn pensioenleeftijd doorbrengt. Ze waren er allemaal, 42 in totaal.

Om 19.00 uur stond er een heerlijk buffet klaar en druppelden de gasten een voor een binnen, allemaal vrolijk en blij, als één grote familie. Jong en oud ontmoette elkaar in een superfijne sfeer. Nadat ik alle aanwezigen in het indonesisch had bedankt voor hun komst werd het buffet geopend en kon iedereen gaan genieten van het heerlijke eten. Mooi om te zien dat de Balinezen zo blij waren om dit mee te maken, want uit eten gaan dat doen ze nooit. Het werd steeds gezelliger en er werd veel gebuurt en gelachen.

Tristan, de zoon van Ketut, liet zien dat hij op zijn jonge leeftijd als goed kan eten en het was leuk om te zien dat hij zo genoot.

Komang Sudana en de twee zonen van Ketut hadden allemaal de Bali Runners shirts aan, die ze ooit van ons hebben gekregen. Dat was vooral voor mij heel bijzonder.

Tijdens het eten dansten de kinderen van het personeel traditionele Balinese dansen. Dat deden ze met veel passie. Ze waren allemaal prachtig gekleed (zie foto's) en ze deden het heel goed. Dat leren ze allemaal als ze nog heel jong zijn. Een heel mooie traditie, die deze avond extra bijzonder maakte.

Rond een uur of tien begonnen de eerste gasten afscheid te nemen van Ria, Angela en mij. Ze straalden allemaal en lieten hun blijdschap blijken in mooie woorden. En toen was het feest voorbij. Het was een heel mooie afsluiting geworden van een bijzondere vakantie.

Vanavond nemen we afscheid van Bali en vliegen we naar huis. Afscheid nemen is loslaten en dat is altijd moeilijk. Voor mij komt er nu nog bij dat mijn knie niet echt beter wil worden. Daarom zie ik een beetje op tegen de 17 uur durende reis naar huis. Maar daar wachten mijn familie en vrienden en daar is het inmiddels lente, het mooiste seizoen van het jaar. Daar verheug ik mij op, vooral het weerzien met mijn vrienden.

Angela en Ria wil ik bedanken voor hun fijne gezelschap tijdens deze vakantie op Bali, mijn 60e keer.

Iedereen, die via deze reisblog heeft meegereisd, wil ik bedanken voor zijn/haar belangstelling en reacties. Daar heb ik van genoten.

Kees Smetsers